Adli sicil kaydı nasıl silinir sorusunun cevabı basittir: cezanın infazı tamamlandığında kayıt, ayrı bir başvuruya gerek kalmadan Adalet Bakanlığı tarafından resen silinir ve arşiv kaydına dönüştürülür. Arşiv kaydı da genel kuralda arşive alınma tarihinden itibaren beş yıl geçmesiyle kendiliğinden ortadan kalkar. Hak yoksunluğu doğuran mahkumiyetlerde bu süre 15 ila 30 yıla çıkar.
Süre dolduğu halde kayıt sistemde görünmeye devam ediyorsa e-Devlet'ten, Cumhuriyet Başsavcılığına veya Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne başvurulabilir. İnfazın konutta tamamlanması hali Ev Hapsi (Konutta İnfaz) Nedir, Nasıl Uygulanır? yazımızda ele alınmaktadır. 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu her iki kaydı da ayrı maddelerde düzenler.
Sabıka kaydı denince halk arasında genellikle her iki kayıt türü birlikte kastedilir. Oysa hukuki sonuçları farklıdır ve karıştırıldığında kişi başvurusunu yanlış mercie yöneltebilir. Polisin kimlik kontrolünde baktığı kayıt ise adli sicilden ayrı bir sistemde durur, bu üçüncü kayıt GBT Nedir, GBT'de Neler Çıkar? Adli Sicil Kaydından Farkı yazımızda işlenmiştir.
- Adli sicil kaydı cezanın infazı tamamlanınca 5352 sayılı Kanun'un 9. maddesine göre başvurusuz olarak resen silinir ve arşive alınır.
- Arşiv kaydı genel kuralda arşive alınma tarihinden itibaren beş yıl sonra kendiliğinden silinir.
- Hak yoksunluğu doğuran mahkumiyetlerde arşiv kaydı yasaklanmış hakların geri verilmesine göre 15 ya da 30 yıl tutulur.
- Süre dolduğu halde kayıt görünüyorsa e-Devlet'teki silme talebi hizmetiyle, Cumhuriyet Başsavcılığına ya da Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne başvurulur.
İçindekiler7 başlık
- Adli Sicil Kaydı ile Arşiv Kaydı Arasındaki Fark
- Adli Sicil Kaydı Ne Zaman Silinir?
- Adli Sicil Arşiv Kaydının Silinme Şartları
- Adli Sicil Kaydı Silinmesiyle Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi Ne İşe Yarar?
- Arşiv Kaydı Silinmesinde Cumhuriyet Başsavcılığına Başvuru Nasıl Yapılır?
- E-Devlet Üzerinden Adli Sicil Kaydı Sorgulama Nasıl Yapılır?
- Adli Sicil Kaydı Hakkında Sık Sorulan Sorular
Adli Sicil Kaydı ile Arşiv Kaydı Arasındaki Fark
Adli sicil kaydı, kesinleşmiş bir mahkumiyet kararının Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'ndeki merkezi sistemde tutulmasıdır. Bu kayıt, iş başvurusu, silah ruhsatı veya kamu görevine giriş gibi işlemlerde sorgulanan asıl veridir. Silah ruhsatını engelleyen mahkumiyet hallerine bir örnek Meskun Mahalde Ateş Etmek Cezası yazımızdadır.
Arşiv kaydı ise adli sicilden silinen bilgilerin tamamen yok edilmeden özel bir bölümde saklanmasıdır. 5352 sayılı Kanun'un 9. maddesine göre cezanın infazının tamamlanması, şikayetten vazgeçme, zamanaşımı veya genel af hallerinde kayıt adli sicilden silinip arşive aktarılır.[1] Arşiv kaydı, sadece belirli kurumlarca ve sınırlı amaçlarla sorgulanabilir.
Genel bir iş başvurusunda karşınıza çıkmaz. Belgede bu kaydın nasıl göründüğü ve hangi başvurularda sorun çıkardığı Adli Sicil Kaydı Yoktur Arşiv Kaydı Vardır Ne Demek? yazımızın konusudur.
Adli Sicil Kaydı Ne Zaman Silinir?
Kanunun 9. maddesi dört ayrı silinme sebebi sayar: cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması, ceza mahkumiyetini bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikayetten vazgeçme ya da etkin pişmanlık, ceza zamanaşımının dolması ve genel af. Bu hallerden biri gerçekleştiğinde kayıt, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce resen silinir ve arşive alınır. Resen silme için infazın bittiğini bildiren fişin sisteme girilmesi gerekir, fiş eksik kaldığında ne yapılacağı Yerine Getirme Fişi Nedir? Adli Sicil Fişleri yazımızda anlatılmıştır.
İlgilinin ölümü ayrı bir sonuç doğurur. Ölüm halinde adli sicil kaydı arşive aktarılmaz, doğrudan ve tamamen silinir.
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı ise silinme konusu bile olmaz, çünkü mahkumiyet sayılmadığı için adli sicile hiç girmez. Bu karar ve sicile işlenmeyen öteki kararlar HAGB Sicile İşler mi? Adli Sicile İşlenmeyen Kararlar yazımızda sayılmıştır.
Cezanızın ne zaman infaz edilmiş sayılacağını ve buna bağlı olarak adli sicil kaydınızın hangi tarihte arşive döneceğini hesaplamak için Ceza İnfaz Hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz. Adli para cezasında bu tarih son ödemenin yapıldığı gündür ve ödeme biçimine göre doğan farkları Adli Para Cezası Ödenince Sicilden Silinir mi? yazımız gösterir.
Adli Sicil Arşiv Kaydının Silinme Şartları
Asıl merak edilen aşama burasıdır, çünkü arşiv kaydı yıllarca sistemde kalabilir. 5352 sayılı Kanun'un 12. maddesi, arşiv bilgilerinin tamamen silinmesini üç ayrı duruma bağlar.[2]
Aşağıdaki tablo, kaydın türüne göre uygulanacak süreleri özetler.
| Durum | Silinme Koşulu ve Süresi |
|---|---|
| İlgilinin ölümü | Herhangi bir süre aranmaksızın tamamen silinir |
| Anayasa m.76 ve özel kanunlardaki hak yoksunluğu doğuran mahkumiyetler (yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınmışsa) | Kaydın arşive alınma koşulunun oluştuğu tarihten itibaren 15 yıl |
| Aynı nitelikteki mahkumiyetler (geri verilme kararı alınmamışsa) | Kaydın arşive alınma koşulunun oluştuğu tarihten itibaren 30 yıl |
| Diğer tüm mahkumiyetler (genel kural) | Kaydın arşive alınma koşulunun oluştuğu tarihten itibaren 5 yıl |
Uygulamada karşılaşılan dosyaların büyük bölümü son satırdaki genel kurala girer. Yani hak yoksunluğu doğurmayan sıradan bir mahkumiyette arşiv kaydı, arşive alınma tarihinden başlayarak beş yıl sonunda kendiliğinden temizlenir. Suçların hangi süreye girdiği ve sürenin başladığı gün Adli Sicil Arşiv Kaydı Nedir, Ne Zaman Silinir? yazımızda tek tek açıklanır.
Fiilin sonradan suç olmaktan çıkarılması halinde de kayıt, talep beklenmeksizin tamamen silinir. Aynı şekilde yargılamanın yenilenmesi sonucunda beraat veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı kesinleşirse, önceki mahkumiyete ait hem adli sicil hem arşiv kaydı ortadan kalkar. 1 Haziran 2005'ten önce işlenen suçlarda ise eski 3682 sayılı Kanun'un süreleri de hesaba girer ve bu kayıtlar Eski Adli Sicil Kaydı Nasıl Silinir? 2005 Öncesi Suçlar yazımızda ayrıca incelenmiştir.
Adli Sicil Kaydı Silinmesiyle Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi Ne İşe Yarar?
TCK dışındaki kanunlarda öngörülen hak yoksunluklarını gidermenin bir yolu da 13/A maddesindeki yasaklanmış hakların geri verilmesi (memnu hakların iadesi) kurumudur. Bu yol, arşiv kaydını silmez. Sadece belirli mesleklerin icrası veya bazı hakların kullanılması önündeki engeli kaldırır.
Bu karar her engeli kaldırmaz. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, memurluk için adıyla sayılan suçlardan mahkumiyette yasaklanmış hakların geri verilmesi kararının memuriyet engelini kaldırmadığını kabul etmiştir.[3] Adıyla sayılan bu suçların tam listesi Memuriyete Engel Suçlar Nelerdir? yazımızdadır.
Memurluk dışında sabıka kaydının kapattığı meslekler ve haklar ise Sabıka Kaydı Nelere Engel? Meslekler ve Haklar Listesi yazımızda tablo halinde toplanmıştır.
Talepte bulunabilmek için cezanın infazının tamamlandığı tarihten itibaren üç yıl geçmiş olması ve kişinin bu süre boyunca yeni bir suç işlemeden iyi halli yaşadığına mahkemede kanaat oluşması gerekir. Karar, hükmü veren mahkemeden ya da hükümlünün ikametgahındaki aynı derecedeki mahkemeden talep edilir. Kararın kaldırdığı hak yoksunlukları ve ret kararına karşı istinaf yolu için Memnu Hakların İadesi Nedir, Nasıl Alınır? yazımıza bakılabilir.
Arşiv Kaydı Silinmesinde Cumhuriyet Başsavcılığına Başvuru Nasıl Yapılır?
Kanunda sayılan sürelerin dolmasıyla arşiv kaydı zaten resen silinir. Bu işlem için ayrıca dilekçe vermeye gerek yoktur. Buna rağmen süre dolduğu halde kayıt sistemde görünmeye devam ediyorsa, ilgili kişi veya vekaletnamesinde açıkça yetkilendirilmiş vekili doğrudan Cumhuriyet Başsavcılığına ya da Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne başvurabilir.
Aynı talep e-Devlet'teki Adli Sicil Silme ve Düzeltme Talebi hizmetinden de yapılabilir. Başvuru dilekçesinde kimlik bilgileri, mahkumiyete konu karar bilgileri ve talebin dayanağı (sürenin dolduğu iddiası) belirtilir. Doldurup indirebileceğiniz hazır metin için Adli Sicil Kaydının Silinmesi Dilekçe Örneği sayfamıza, kayıt yalnızca arşivde duruyorsa Adli Sicil Arşiv Kaydının Silinmesi Dilekçe Örneği sayfamıza bakabilirsiniz.
Silme kararını, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün teklifi ve Adalet Bakanının onayıyla kurulan üç hakimden oluşan komisyon verir.[4] Bu karar üzerine kayıt Merkezi Adli Sicil'den kaldırılır. E-Devlet başvurusunun aşamaları ve idarenin 30 gün içinde cevap verme yükümlülüğü Adli Sicil Kaydı Sildirme Başvurusu, Belgeler ve Süre yazımızda ayrıntılı anlatılmıştır.
E-Devlet Üzerinden Adli Sicil Kaydı Sorgulama Nasıl Yapılır?
Kişi, kendisine ait adli sicil ve arşiv kayıtlarını e-Devlet Kapısı üzerinden T.C. kimlik numarası ve şifresiyle anlık olarak sorgulayabilir. Sorgulama sonucu istenirse fiziki belge, istenirse elektronik ortamda karekodlu doküman şeklinde alınabilir. Adliyeden ıslak imzalı belge ya da yurt dışında kullanılacak apostilli belge gerektiğinde izlenecek yol Adli Sicil Kaydı Nereden Alınır? E-Devlet ve Apostil yazımızda yer alır.
Bir yakınının veya başka bir kişinin kaydı, o kişinin vekaletnamede açıkça belirtilmiş vekili olmadıkça sorgulanamaz. Kanunda ayrıca izin verilmediği sürece, bir yakının adli sicil kaydı, ilgili kişi hakkında karar verilirken dayanak olarak da kullanılamaz. Kaydı hangi kurumların, hangi amaçla görebildiği Adli Sicil Kaydını Kimler Görebilir? yazımızda sayılmıştır.
Adli sicil ve arşiv kaydınızın silinmesi sürecinde avukatlarımızla görüşme yapmak için Online Avukat Randevu sayfamızdan randevu alabilirsiniz.
Adli sicil kaydınızın durumu hakkında detaylı bilgi için Avukata Sor sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Dosyanızın somut koşullarına göre süre hesabı ve başvuru dilekçesi hazırlanması için İletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Yeni yazı çıkınca haber verelim mi?
Hukuki haklarının farkında olmak için takip et!
Adli Sicil Kaydı Hakkında Sık Sorulan Sorular
Adli sicil ve arşiv kaydı sürecinde en çok yöneltilen soruları aşağıda topladık.
Adli sicil kaydı otomatik olarak mı silinir?
Evet. Cezanın infazının tamamlanması, şikayetten vazgeçme, zamanaşımı veya genel af hallerinde adli sicil kaydı ayrı bir başvuru gerekmeden resen silinir ve arşiv kaydına dönüştürülür.
Arşiv kaydı iş başvurularında görünür mü?
Hayır. Arşiv kaydı yalnızca kanunda sayılan sınırlı mercilere ve belirli amaçlarla verilir. Genel bir iş başvurusu sorgulamasında karşınıza çıkmaz.
Arşiv kaydının silinmesi için dilekçe vermek şart mı?
Kanuni süre dolduğunda kayıt kendiliğinden silinir. Süre dolduğu halde kayıt sistemde görünmeye devam ediyorsa e-Devlet'teki Adli Sicil Silme ve Düzeltme Talebi hizmetinden, Cumhuriyet Başsavcılığına veya Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne başvurulabilir.
Adli para cezaları da adli sicile işlenir mi?
Evet, Türk mahkemelerinin verdiği adli para cezası mahkumiyetleri de ertelenen hapis cezaları da adli sicile kaydedilir (5352 sayılı Kanun m.4/1-b ve c). Kanun'daki "adli sicil kaydına alınmadan doğrudan arşive" kaydetme kuralı, Türk vatandaşları hakkında yabancı mahkemelerce verilen kararları düzenleyen 9. maddenin üçüncü fıkrasında yer alır.
Disiplin cezaları veya idari para cezaları adli sicile işler mi?
Hayır. Kanun, disiplin suçlarına ilişkin mahkumiyetleri, disiplin veya tazyik hapsi kararlarını ve idari para cezalarını adli sicile kaydedilecek bilgiler arasında saymamıştır.
Hukuki gelişmeleri Google'da bizden takip edin.
Av. Kazım Ceylan Hukuk Bürosu'nu Google aramalarında tercih edilen kaynağınız olarak seçin, yazılarımız arama sonuçlarında öne çıksın.
Referans ve Kaynaklar
[1] 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu m.9 - adli sicil bilgilerinin silinerek arşiv kaydına alınma halleri ve ilgilinin ölümü üzerine tamamen silinmesi.
[2] 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu m.12 - arşiv bilgilerinin ölüm üzerine, hak yoksunluğu doğuran mahkumiyetlerde 15 ya da 30 yıl, diğer mahkumiyetlerde 5 yıl geçmesiyle tamamen silinmesi.
[3] Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, E. 2023/1407, K. 2024/3555, T. 26.12.2024 - 657 sayılı Kanun m.48/A-5'te sayılan suçlardan mahkumiyette yasaklanmış hakların geri verilmesi kararının memuriyet engelini kaldırmaması.
[4] 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu m.14 - adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinmesiyle ilgili kararları almak üzere kurulan üç hakimli komisyon.
Av. Kazım Ceylan • Tarih: 31 Temmuz 2026
