İhtarname Nedir ve Örnekleri

İhtarname, bir kişinin karşı tarafa yazılı olarak bir talebini bildirdiği ve bu talebi belirli bir süre içinde yerine getirmesini istediği hukuki bir bildirimdir. Noter aracılığıyla ya da iadeli taahhütlü mektupla gönderilebilir. Önemli olan talebin, tarih ve içerik itibarıyla ispatlanabilir biçimde karşı tarafa ulaştırılmasıdır.

İş hukukunda ihtarname, ödenmeyen ücretten kıdem tazminatına kadar birçok uyuşmazlıkta dava öncesi ilk adım olarak kullanılır.

İhtarnamenin tebliğ usulünü düzenleyen kanunun tam metnine Tebligat Kanunu sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

İhtarname nedir ve örnekleri konusunda avukatlarımızla görüşme yapmak için Online Avukat Randevu sayfamızdan randevu alabilirsiniz.

İhtarnamenin Hukuki İşlevi Nedir?

İhtarnamenin ilk işlevi, borçluyu temerrüde düşürmektir. Vadesi belli olmayan bir borçta borçlu, alacaklının ihtarını aldığı andan itibaren temerrüde düşer ve bu tarihten sonrası için faiz işlemeye başlar.^[1] Vadesi önceden belirlenmiş borçlarda ise temerrüt zaten vade tarihinde kendiliğinden oluşur. İhtar bu durumda temerrüdün varlığını değil yalnızca talebin kapsamını netleştirir.

İkinci işlev ispattır. Noter ya da PTT kaydıyla gönderilen bir ihtarname, hangi talebin hangi tarihte karşı tarafa iletildiğini resmi biçimde kanıtlar ve ileride açılacak bir davada yazılı delil oluşturur.

Üçüncü işlev, bazı süreçlerde süre başlatmaktır. Kira sözleşmesinin feshi, sözleşmeden dönme veya bazı düzeltme taleplerinde kanun ya da sözleşme, ihtarın tebliğinden itibaren işleyen bir süre öngörebilir.

İş hukukunda en somut örnek işe iade davasını kazanan işçinin işverene başvuru süresidir. İşçi, kesinleşen kararın tebliğinden itibaren 10 iş günü içinde işverene başvurmak zorundadır ve bu başvuru genellikle bir ihtarname ile yapılır.^[2]

Bu sürenin sonuçları teorik değildir; Yargıtay, süresinde başvurmayan işçinin işe iade hakkını fiilen kaybettiğini açıkça vurgulamaktadır:^[3]

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E. 2015/36056, K. 2019/6421, T. 21.03.2019

"Davacı, işe iade davası sonrasında kesinleşen mahkeme kararının kendisine tebliğinden itibaren 10 iş günü içinde işe başlamak için işverene başvuruda bulunmak zorundadır. İşçi bu süre içinde başvurmaz ise işverence yapılmış olan fesih, geçerli bir fesih sayılır ve işveren sadece bunun hukuki sonuçlarıyla sorumlu olur."

Bu kararda davacı işçi, işyerine gittiğini ancak içeri alınmadığını iddia etmiş; ancak yazılı bir başvurusu bulunmadığından bu iddia yeterli sayılmamış ve dava süresinde başvuru yapılmadığı gerekçesiyle reddedilmiştir. Bu da işe iade sürecinde başvurunun neden sözlü değil, ispatlanabilir (ihtarname gibi) bir yolla yapılması gerektiğini somut biçimde gösterir.

İhtarname nedir ile ilgili durumunuza özel bir değerlendirme almak için görüşme öncesinde Avukata Sor sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.

Noter İhtarnamesi ile İadeli Taahhütlü Mektup Arasındaki Fark Nedir?

Noter ihtarnamesi, noter tarafından düzenlenen, tebliğ şerhi ve tarihi resmi belge niteliği taşıyan bir bildirim türüdür. Noter, ihtarın hem gönderildiğini hem de karşı tarafa ulaştığını (veya ulaşmadığını) resmi bir tutanakla belgeler. Bu da ihtarın ispat gücünü en üst düzeye çıkarır.

İadeli taahhütlü mektup ise PTT üzerinden gönderilen, daha ucuz ve daha hızlı bir yöntemdir. Postaneden alınan gönderi ve teslim belgesi, ihtarın gönderildiğini ve tebliğ tarihini kanıtlar. Ancak noter onayındaki resmi güce sahip değildir.

İş hukukunda kanun çoğu ihtar için özel bir şekil şartı aramaz, bu yüzden iadeli taahhütlü mektup uygulamada yaygın biçimde tercih edilir. Kıdem tazminatı veya işçilik alacağı gibi yüksek tutarlı taleplerde ise noter ihtarnamesi, ileride çıkabilecek bir tebligat itirazını önlemesi bakımından daha güvenli kabul edilir.^[4]

İş Hukukunda En Sık Kullanılan İhtarname Türleri Nelerdir?

İş ilişkisinde ihtarname genellikle üç durumda çekilir: ödenmeyen ücret ve işçilik alacakları, kıdem ve ihbar tazminatı talebi, işe iade süreci öncesi başvuru.

• Ödenmeyen ücret, fazla mesai veya yıllık izin alacağı ihtarı: işçinin, işverenden hesaba dökülmüş alacağını talep ettiği ve ödeme yapılmazsa dava veya icra yoluna başvuracağını bildirdiği ihtardır.
• Kıdem ve ihbar tazminatı ihtarı: iş sözleşmesi sona erdikten sonra tazminatı ödenmeyen işçinin, işverene son bir fırsat tanıyarak gönderdiği ihtardır. Bu ihtar, arabuluculuk başvurusunun yanında ayrıca da gönderilebilir.
• İşverenden işçiye ihtar: devamsızlık, performans düşüklüğü veya işyeri kurallarına aykırılık hallerinde işverenin, feshe gitmeden önce işçiyi yazılı olarak uyardığı ihtardır.

Kıdem ve ihbar tazminatı ödenmeyen bir işçinin ihtarname sonrasında izleyebileceği yollar Tazminatını Alamayan İşçinin Yapacakları yazımızda, dava sürecinin tamamı ise İş Davası Açma Rehberi Tüm Süreç yazımızda ele alınmaktadır.

İhtarnamede Hangi Bilgiler Mutlaka Yer Almalıdır?

Geçerli bir ihtarnamenin beş unsuru bulunur ve bu unsurlardan birinin eksik olması, ihtarın ispat gücünü zayıflatır.

• Taraf bilgileri: ihtar edenin ve muhatabın açık kimlik, unvan ve adres bilgileri.
• Somut ve açık talep: hangi alacağın, hangi tutarda ve hangi gerekçeyle istendiğinin net biçimde yazılması.
• Hukuki dayanak: talebin dayandığı sözleşme hükmü veya kanun maddesinin belirtilmesi.
• Süre: talebin ne kadar süre içinde yerine getirilmesinin istendiği.
• İmza ve tarih: ihtar edenin imzası ile gönderim tarihi.

Talebin belirsiz veya genel ifadelerle yazılması, muhatabın neyi yerine getirmesi gerektiğini anlamamasına ve ihtarın amacına ulaşmamasına yol açabilir. Bu nedenle tutar, tarih ve gerekçenin somut biçimde belirtilmesi önerilir.

İhtarname Çekmenin Dava Sürecine Etkisi Nedir?

İhtarname, açılacak bir davanın veya başlatılacak bir icra takibinin ön hazırlığı niteliğindedir. Yazılı ve tarihli bir talep kaydı oluşturduğu için, davada tarafların ne zaman ve ne talep ettiği konusunda tartışma çıkmasını önler.

İhtarnamenin tebliğinden sonra ödeme yapılmaması, ihtar edenin haklılığını gösteren bir unsur olarak değerlendirilebilir ve bazı davalarda yargılama giderleri ile vekalet ücretinin belirlenmesinde dolaylı biçimde etkili olabilir. İşçilik alacaklarında dava öncesi arabuluculuk zorunlu olduğundan, ihtarname arabuluculuk sürecinin yerine geçmez. Ancak arabuluculuk görüşmesi öncesinde tarafın talebini netleştiren tamamlayıcı bir adım olarak kullanılabilir.

İhtarname Çekmenin Bir Maliyeti Var mıdır?

İadeli taahhütlü mektupla gönderilen bir ihtarnamenin maliyeti, yalnızca posta ücretinden ibarettir ve düşük bir tutardır. Noter ihtarnamesinde ise noter harcı ve düzenleme ücreti uygulanır. Bu ücret, ihtarnamenin sayfa sayısına ve muhatap sayısına göre değişir.

Birden fazla muhataba (örneğin birden çok işverene veya şirket ortağına) aynı anda gönderilecek bir ihtarnamede noter ücreti muhatap sayısına göre artar. Yüksek tutarlı bir alacak için çekilen ihtarnamede bu maliyet, ileride açılacak davanın ispat gücünü artırması nedeniyle genellikle gözden çıkarılabilir bir gider olarak değerlendirilir.

Örnek Bir İşçilik Alacağı İhtarnamesi Nasıl Yazılır?

Aşağıdaki örnek, ödenmeyen kıdem ve ihbar tazminatı için işçi tarafından işverene çekilebilecek bir ihtarname taslağıdır. Köşeli parantez içindeki alanlar somut olaya göre doldurulur.

Bu metin genel bir taslaktır. Somut olayın özelliklerine, alacak kalemlerine ve fesih nedenine göre içeriğin bir avukat tarafından uyarlanması önerilir. Hatalı veya eksik bir ihtarname, ileride açılacak davada beklenen ispat gücünü sağlayamayabilir.

İhtarname nedir ve örnekleri konusunda detaylı bilgi almak için hemen İletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.

İhtarname Nedir ve Örnekleri Hakkında Sık Sorulan Sorular

İhtarname çekme sürecinde okuyucuların en çok merak ettiği noktaları bu başlıkta yanıtladık.

---

Referans ve Kaynaklar

^[1] 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.117. Belirsiz vadeli borçlarda borçlu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer.

^[2] 4857 sayılı İş Kanunu m.21/5. İşçi, kesinleşen mahkeme veya özel hakem kararının tebliğinden itibaren on iş günü içinde işverene başvurmak zorundadır.

^[3] Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E. 2015/36056, K. 2019/6421, T. 21.03.2019 — işe iade kararının kesinleşmesinden itibaren 10 iş günü içinde işverene başvurmayan işçinin, işverence yapılan feshin geçerli fesih sayılması nedeniyle işe iade hakkını kaybettiği.

^[4] 1512 sayılı Noterlik Kanunu ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu, ihtarnamenin noter veya posta yoluyla tebliğine ilişkin usulleri düzenler.