Varlık barışı şartları, yurt içinde veya yurt dışında bulunan ve kayıtlara girmemiş varlıkların hangi sürede ve hangi oranda vergiyle beyan edilebileceğini belirler. Düzenleme, 4 Haziran 2026 tarihli ve 33270 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7582 sayılı Kanun[1] ile Kurumlar Vergisi Kanunu'na eklenen Geçici 19. madde[2] kapsamında yürürlüğe girmiştir.
Para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları kanunun kapsamına girer. Bildirim son tarihi, transfer süresi ve uygulanacak vergi oranı kanunda ayrı ayrı düzenlenmiştir.
Varlık Barışı Şartları Nelerdir? konusunda avukatlarımızla görüşme yapmak için Online Avukat Randevu sayfamızdan randevu alabilirsiniz.
Varlık Barışı Şartları Nelerdir? konusunda detaylı bilgi için Avukata Sor sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
- Amacı gönüllü uyumdur: Düzenleme, kayıt dışı varlıkların ekonomiye kazandırılmasını ve vergi uyumunun artırılmasını hedefler.
- Mükellefiyet şartı aranmaz: Yurt dışındaki varlıkların bildiriminde vergi mükellefi olma koşulu bulunmaz.
- Kapsam sınırlıdır: Kanun her türlü malvarlığını değil, belirli finansal varlık türlerini kapsama alır.
- Son bildirim 31 Temmuz 2027: Süre hem yurt içi hem yurt dışı varlıklar için aynıdır.
- Vergi oranı yatırım taahhüdüne bağlıdır: Bildirilen değer üzerinden alınacak vergi, taahhüt edilen yatırım süresine göre değişir.
- Şartlar ihlal edilirse muafiyet düşer: Koşullar eksiksiz yerine getirildiğinde vergi incelemesi yapılmaz, ihlal hâlinde bu koruma ortadan kalkar.
- Deftere kayıt gerekir: Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler bildirdikleri varlıkları kanuni defterlerine işlemek zorundadır.
Varlık Barışı Nedir?
Varlık barışı uygulaması, kayıt dışı ekonomiyi azaltmak ve gönüllü vergi uyumunu artırmak amacıyla farklı tarihlerde tekrar tekrar yürürlüğe konulmuş bir vergi aracıdır. Türkiye'de ilk uygulama 2008 yılında 5811 sayılı Kanun'la yapılmış, benzer imkanlar 2013, 2016, 2018, 2019, 2020 ve 2022 tarihli düzenlemelerle birkaç kez tekrarlanmıştır.
2026 düzenlemesi, önceki uygulamalardan farklı olarak vergi oranını sabit tutmaz; oran, bildirilen varlığın belirli yatırım araçlarında tutulma süresine bağlı olarak kademeli biçimde belirlenir. Herhangi bir taahhüt verilmemesi halinde uygulanacak genel oran %5'tir.
Kimler Varlık Barışından Yararlanabilir?
Yurt dışında bulunan varlıkların bildiriminde herhangi bir mükellefiyet şartı aranmaz. Vergi mükellefi olsun olmasın tüm gerçek ve tüzel kişiler, yurt dışındaki para, altın, döviz ve menkul kıymetlerini Türkiye'deki banka veya aracı kurumlara bildirebilir.
Yurt içindeki kayıt dışı varlıklar için durum farklıdır; bu imkandan yalnızca gelir veya kurumlar vergisi mükellefi olan gerçek ve tüzel kişiler yararlanabilir. Mükellefiyeti bulunmayan kişilerin yurt içi varlık bildirimine ilişkin bir hüküm kanunda yer almaz.
Varlık Barışı Kapsamındaki Varlıklar
Kanun, belirli finansal varlık türlerini kapsam içine alır; her türlü malvarlığını içeren genel bir düzenleme söz konusu değildir. Bildirime konu edilebilecek varlıklar şunlardır:
- Türk lirası veya yabancı para (döviz)
- Altın
- Hisse senedi, tahvil ve benzeri menkul kıymetler
- Diğer sermaye piyasası araçları
Taşınmazlar (arsa, konut, iş yeri gibi) düzenleme kapsamı dışında tutulmuştur. Bu ayrım önceki bazı varlık barışı düzenlemelerinden farklı bir tercihtir ve uygulamada sık karıştırılan noktalardan biridir.
Varlık Barışı Bildirim ve Transfer Süreleri
Bildirim son tarihi, hem yurt içi hem yurt dışı varlıklar için 31 Temmuz 2027'dir. Yurt dışındaki varlıklar için bildirim tarihinden itibaren 2 ay içinde Türkiye'deki banka veya aracı kurum hesabına transfer şartı aranır; fiziki olarak getirilen varlıklar gümrük idaresine yapılan beyana ilişkin belgelerle tevsik edilir.
Türkiye'de bulunan varlıklar ise bildirim tarihi itibarıyla banka veya aracı kuruma yatırılmak suretiyle tevsik edilir. Cumhurbaşkanı bu süreyi, bitim tarihinden itibaren altışar aylık dilimler halinde en fazla bir yıla kadar uzatma yetkisine sahiptir.
Varlık Barışı Vergi Oranları
Bildirilen varlığın değeri üzerinden uygulanacak vergi, taahhüt edilen yatırım süresine göre değişir. Taahhütte bulunulmaması halinde oran %5 olarak kalır; varlığın vadeli hesap, devlet iç borçlanma senedi, kira sertifikası veya girişim sermayesi yatırım fonunda belirli bir süre tutulacağının taahhüt edilmesi halinde oran kademeli olarak düşer.
| Taahhüt Edilen Süre | Vergi Oranı |
|---|---|
| Taahhüt yok | %5 |
| En az 1 yıl | %4 |
| En az 2 yıl | %3 |
| En az 3 yıl | %2 |
| En az 4 yıl | %1 |
| En az 5 yıl | %0 |
1 Ocak 2027 ile 31 Temmuz 2027 arasında yapılacak bildirimlerde bu oranlara yarım puan eklenir. Bildirim süresinin uzatılması halinde, 31 Temmuz 2027'den sonra yapılacak bildirimlerde toplam artış bir puana çıkar. Bildirilen varlığa ilişkin vergi, banka veya aracı kurum tarafından peşin tahsil edilip bildirimi izleyen ayın 15'inci günü akşamına kadar ilgili vergi dairesine beyan edilir.
Varlık Barışında Vergi İncelemesi Muafiyeti ve Şartların İhlali
Kanunda öngörülen şartlar eksiksiz yerine getirildiğinde, bildirilen varlıklar bakımından vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmaz. Bu güvence yalnızca bildirime konu edilen varlıklarla sınırlıdır; mükellefin diğer işlemleri korumanın dışında kalır. Başka bir nedenle başlayan incelemede ortaya çıkan matrah farkının bildirilen varlıktan kaynaklandığı tespit edilirse, bildirilen tutar matrah farkına eşit veya fazlaysa tarhiyat yapılmaz; matrah farkı daha yüksekse yalnızca aradaki fark üzerinden tarhiyat yapılır.
Transfer süresinin kaçırılması, taahhüde uyulmaması veya verginin süresinde ödenmemesi hallerinde bu koruma uygulanmaz ve eksik vergi, ceza uygulanmaksızın gecikme faiziyle tahsil edilir.
Varlık Barışı İle Varlıkların Muhasebeleştirilmesi
Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, bildirdikleri varlıkları kanuni defterlerine kaydettikleri tarihte pasifte özel bir fon hesabına alır. Bu fon, bildirim tarihinden itibaren 2 yıl geçmedikçe işletmeden çekilemez ve sermayeye eklenme dışında bir amaçla kullanılamaz.
İşletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler ise varlığı defterlerinde ayrıca gösterir; bu tutar dönem kazancının hesabında dikkate alınmaz. Bildirilen varlıkların elden çıkarılmasından doğan zararlar gelir veya kurumlar vergisi matrahından indirilemez, ödenen vergi de gider olarak yazılamaz.
Varlık Barışı'nda Dikkat Edilmesi Gerekenler
Bankalar ve aracı kurumlar bildirim formunu genellikle standart bir prosedürle işleme alır; ancak varlığın niteliğinin doğru sınıflandırılması başvuru sahibinin sorumluluğundadır. Taşınmaz niteliğindeki bir kıymetin yanlışlıkla bildirime konu edilmesi ya da kanunda açıkça sayılmayan bir kalemin kapsama girdiğinin varsayılması, uygulamada sık karşılaşılan hatalardandır.
Transfer süresinin son güne bırakılması ayrı bir pratik risk taşır; banka işlemlerindeki gecikmeler iki aylık süreyi aşabilir. Yüksek tutarlı bildirimlerde, taahhüt verilecek yatırım aracının seçimi ve muhasebe kayıtlarının doğru oluşturulması başvurudan önce ayrıca değerlendirilmelidir.
Varlık Barışı Şartları Nelerdir? konusunda detaylı bilgi almak için hemen İletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Varlık Barışı Hakkında Sık Sorulan Sorular
Aşağıdaki sorular, varlık barışı başvurusu öncesinde sıkça gündeme gelen konuları yanıtlar.
Varlık barışı kapsamında kripto varlıklar bildirilebilir mi?
Kanun metninde kripto varlıklara ilişkin açık bir düzenleme yer almaz; kapsamdaki varlıklar para, altın, döviz, menkul kıymet ve sermaye piyasası araçlarıyla sınırlı sayılmıştır. Kripto varlıkların bildirime konu edilip edilemeyeceği ikincil düzenleme ve idari açıklamalarla netleşecektir.
Beyan edilen varlığın kaynağı sorulur mu?
Şartlara uygun bildirimlerde varlığın kaynağına ilişkin ayrı bir sorgulama yapılmaz; kanun bu konuda mükellefe güvence sağlar. Bu güvence, bildirim dışındaki işlemler için geçerli değildir.
Varlık barışında oran, önceki düzenlemelere göre farklı mı belirlenir?
Evet. 2008, 2018 ve 2022 düzenlemelerinde sabit oranlar uygulanmışken, 2026 düzenlemesi taahhüt süresine bağlı kademeli bir sistem getirmiştir; taahhüt verilmezse oran %5'tir.
Kayıt dışı kasa mevcudu bildirilebilir mi?
İşletme kayıtlarında yer almayan ve kanunda sayılan varlık türlerinden olan kasa mevcudu, nitelik olarak para veya döviz sayıldığı ölçüde bildirime konu edilebilir. Varlığın kaynağı ve niteliği kanunda öngörülen türlerden biri olmalıdır.
Şirket ortaklarının kişisel varlıkları bu düzenleme kapsamında mıdır?
Gerçek kişi olan şirket ortakları, sahip oldukları yurt dışı varlıkları için mükellefiyet şartı aranmaksızın kendi adlarına bildirimde bulunabilir. Şirketin kayıtlarındaki varlıklarla ortağın kişisel varlığı ayrı değerlendirilir.
Taahhüde uyulmazsa ödenen vergi geri alınabilir mi?
Hayır. Şartların yerine getirilmemesi halinde tahsil edilen vergi red ve iade edilmez; eksik kalan tutar ceza uygulanmaksızın gecikme faiziyle tahsil edilir.
Referans ve Kaynaklar
[1] 7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, RG T. 04.06.2026, S. 33270.
[2] 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu, Geçici Madde 19.
Av. Kazım Ceylan • Tarih: 31 Temmuz 2026
