Islah Dilekçesi Örneği

Islah Dilekçesi

Islah dilekçesi, tarafın dava dilekçesindeki talep sonucunu, vakıaları ya da savunmasını değiştirmek ve en sık uygulamasıyla dava değerini artırmak için mahkemeye sunduğu dilekçedir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 176. maddesi, ıslahın tahkikat sona erinceye kadar ve aynı davada bir kez yapılabileceğini düzenler. Islah eden, karşı tarafın giderlerini ve ıslah harcını bir hafta içinde yatırır.^[1]

Islahın türleri, süresi, harcı ve zamanaşımına etkisi aşağıda. Islah harcının tutarı Islah Harcı Hesaplama aracımızla hesaplanır. Cevap süresinin uzatılması ise Süre Uzatım Dilekçesi Örneği yazımızda ele alınıyor.

Islah Ne Zaman ve Kaç Kez Yapılabilir?

Islah, tahkikat sona erinceye kadar yapılır. Mahkeme tahkikatın bittiğini bildirip sözlü yargılamaya geçtikten sonra ıslah mümkün değildir. İstinaf aşamasında da ıslah yapılamaz ve Yargıtay bozması sonrasında ıslah hakkının kullanılıp kullanılamayacağı içtihatla belirlenir.

Aynı davada yalnızca bir kez ıslah yapılır. Kısmi ıslahtan sonra ikinci bir ıslah talebi reddedilir. Bu yüzden ıslah, bilirkişi raporu kesinleştikten ve tüm alacak kalemleri hesaplandıktan sonra tek seferde yapılır.

Islah en çok iş davalarında kullanılıyor. Davacı, alacağını bilemediği için düşük değerle dava açar ve bilirkişi raporu gelince değeri artırır. Rapor sonrasındaki bu adım, İhbar Tazminatı Dava Dilekçesi gibi alacak davalarının standart aşamasıdır. 31 Temmuz 2026'dan beri kısmi davada bu ilk artırım için ıslaha gerek yok. HMK 109/4 uyarınca talep, tahkikat sonuna kadar bir defaya mahsus doğrudan artırılabilir. Islah kurumu ise HMK 176 vd. maddelerde aynen duruyor.

Kısmi Islah ile Tam Islah Arasındaki Fark Nedir?

Kısmi ıslah, dilekçenin yalnızca bir kısmının değiştirilmesidir. Dava değerinin artırılması, talep kaleminin değiştirilmesi ya da bir vakıanın düzeltilmesi bu kapsamdadır. Tam ıslah ise dava dilekçesinin tümüyle değiştirilmesidir ve ıslah eden, bir hafta içinde yeni bir dava dilekçesi verir.

Tam ıslahta dava tarihi korunur. Yeni dilekçe verilmezse ıslah yapılmamış sayılır ve dava, ilk dilekçeye göre görülmeye devam eder. Tam ıslah, davanın konusunu tümüyle değiştirmediği sürece kabul edilir.

Islahla davanın tarafları değiştirilemez. Yanlış davalıya açılan dava ıslahla düzeltilemez. Bu halde dava reddedilir ya da davalının rızasıyla taraf değişikliği yapılır.

Islah Harcı ve Giderler Nasıl Ödenir?

Islahla artırılan tutar üzerinden nispi karar ve ilam harcı ile başvuru harcı ödenir. Harç, ıslah dilekçesiyle birlikte yatırılır. Yatırılmazsa mahkeme süre verir ve süre içinde ödenmezse ıslah yapılmamış sayılır.

Karşı tarafın giderleri de ıslah edene yüklenir. Mahkeme, ıslah sebebiyle karşı tarafın yaptığı ve yapacağı giderleri belirler ve bir hafta içinde mahkeme veznesine yatırılmasını ister. Süre geçirilirse ıslah geçersizdir.

Dilekçede aranan bilgiler şunlar:

• Dosya numarası ve tarafların kimliği
• İlk dava dilekçesindeki talep ve tutar
• Islah sebebi ve dayanağı olan bilirkişi raporu
• Değiştirilen ya da artırılan kalemlerin tek tek gösterilmesi
• Yeni dava değeri ve faiz talebi
• Islah harcı makbuzu

Faiz başlangıcı ıslah edilen kısım için tartışmalıdır. Yargıtay, ıslahla artırılan kısım için faizin ıslah tarihinden başlayacağını kabul eder. Ancak dava 31 Temmuz 2026'dan önce belirsiz alacak davası olarak açılmışsa faiz dava tarihinden işler.

Islah Zamanaşımını Etkiler mi?

Islahla artırılan kısım için zamanaşımı ıslah tarihinde kesilir. Dava tarihi yalnızca ilk talep edilen tutar için zamanaşımını keser. Artırılan kısım ıslah tarihinde zamanaşımına uğramışsa davalı zamanaşımı def'ini ileri sürebilir ve o kısım reddedilir.

Kısmi davada artırım bu kuralın istisnasıdır. 7589 sayılı Kanunla HMK 109'a eklenen dördüncü fıkraya göre alacağın bir kısmı dava edilmişse talep, aynı davada bir defaya mahsus ve tahkikat sonuna kadar ıslaha gerek kalmadan artırılabilir. Bu durumda zamanaşımı artırılan kısım için de dava tarihinde kesilmiş sayılır. Zamanaşımı riski taşıyan alacaklarda talep bu yolla artırılır.

Belirsiz alacak davası 31 Temmuz 2026'dan beri açılamıyor, çünkü onu düzenleyen HMK 107. madde yürürlükten kaldırıldı. Bu tarihten önce açılmış belirsiz alacak davaları HMK 107'ye göre görülmeye devam eder.^[2] Bu davalarda talep artırımı ıslah sayılmaz ve zamanaşımı tüm alacak için dava tarihinde kesilmiş olur.

Kısmi davada fazlaya ilişkin hakkın saklı tutulması tek başına yeterli değildir. Saklı tutma beyanı, dava dışı bırakılan kısım için zamanaşımını kesmez. Beş yıllık zamanaşımına tabi işçilik alacaklarında bu ayrım doğrudan tahsil edilecek tutarı belirler.

Islah Talebi Hangi Hallerde Reddedilir?

Islah, kötü niyetle yapılmışsa reddedilir. Davayı uzatmak ya da karşı tarafı zarara uğratmak amacıyla yapılan ıslahta mahkeme, talebi reddeder ve ıslah edeni karşı tarafın zararını ödemeye mahkum eder.

Islah, delil ikamesine ilişkin kuralları aşamaz. Süresinde bildirilmeyen delil ıslahla dosyaya sokulamaz. Islah yalnızca usul işlemlerini değiştirir, ispat yükünü ve delil sürelerini yeniden açmaz.

Maddi hata düzeltmesi ıslah sayılmaz. Dilekçedeki hesap hatası, isim ya da tarih yanlışlığı ıslah harcı ödenmeden düzeltilir. Mahkeme, düzeltmeyi ıslah hakkının kullanımı olarak değerlendirmez. Hata ya da belirsizlik mahkeme kararındaysa izlenecek yolu tavzih dilekçesi örneği yazımızda anlattık.

Islah Dilekçesi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Sorular çoğunlukla bir kez kullanılması ve zamanaşımı etkisi üzerinde toplanıyor.

Referans ve Kaynaklar

^[1] 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, madde 109/4 (7589 sayılı Kanun ile eklenmiştir) ve 176-182; 492 sayılı Harçlar Kanunu, (1) sayılı tarife.

^[2] 7589 sayılı Kanun geçici madde 1/10: "Bu maddeyi ihdas eden Kanunla 6100 sayılı Kanunun yürürlükten kaldırılan 107 nci maddesi, yürürlükten kaldırılma tarihinden önce açılan davalar bakımından uygulanmaya devam olunur."