ALACAĞIN DEVRİ (TEMLİK) SÖZLEŞMESİ
DEVREDEN (TEMLİK EDEN) : Ad Soyad / Unvan – T.C. Kimlik / Vergi No: Numara – Adres: Adres
DEVRALAN (TEMLİK ALAN) : Ad Soyad / Unvan – T.C. Kimlik / Vergi No: Numara – Adres: Adres
BORÇLU : Ad Soyad / Unvan – T.C. Kimlik / Vergi No: Numara – Adres: Adres
DEVREDİLEN ALACAK : Devreden, borçludan {Alacağın Kaynağı: Sözleşme Tarihi tarihli satış sözleşmesi / Fatura No numaralı fatura / Mahkeme mahkemesinin Karar No sayılı ilamı} sebebiyle olan Anapara TL anapara alacağını, İşlemiş Faiz Tarihi tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte devralana devretmiştir. Alacak Vade Tarihi tarihinde muaccel olur / olmuştur.
DEVİR BEDELİ : Devir {Bedel: Devir Bedeli TL karşılığında yapılmış olup bedel Ödeme Şekli ile ödenmiştir / devredenin devralana olan Tutar TL borcuna mahsuben yapılmıştır / bedelsiz yapılmıştır}.
GARANTİ : Devreden, alacağın devir tarihinde mevcut olduğunu, kendisine ait olduğunu ve üzerinde üçüncü kişi hakkı bulunmadığını garanti eder. Devreden, borçlunun ödeme gücünü {garanti etmez / Tutar TL'ye kadar garanti eder}.
TESLİM : Devreden, alacağa ilişkin sözleşme, fatura, ilam, teminat belgeleri asıllarını devralana teslim etmiştir. Alacağa bağlı rehin, kefalet, ipotek gibi teminat hakları devralana geçer.
BORÇLUYA BİLDİRİM : Devir, Bildirim Şekli: taraflarca birlikte / devralan tarafından noter aracılığıyla borçluya bildirilecektir. Bildirime kadar borçlunun devredene yaptığı ödemelerden devreden, devralana karşı sorumludur.
GENEL HÜKÜMLER : Bu sözleşmeye 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 183 ve devamı maddeleri uygulanır. Uyuşmazlıklarda İl mahkemeleri yetkilidir. Sözleşme iki nüsha düzenlenmiş, taraflarca okunup imzalanmıştır. Tarih
DEVREDEN : İmza
DEVRALAN : İmza
Alacağın Devri Sözleşmesi
Alacağın devri sözleşmesi, alacaklının borçludan olan alacağını borçlunun rızası aranmaksızın üçüncü bir kişiye devrettiği sözleşmedir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 184. maddesi devrin geçerliliğini yazılı şekle bağlar. Devir borçluya bildirilmedikçe borçlunun eski alacaklıya iyi niyetle yaptığı ödeme geçerli kalır.[1]
Sözleşmenin yapısı, yazılı şekil şartı ve borçluya bildirim kuralı aşağıda. Alacağın teminat olarak rehnedilmesi ayrı bir kurumdur ve pay üzerindeki teminat için Hisse Rehin Sözleşmesi Örneği yazımıza, borcun kendisinin devri ise İş İlişkisinin Devri Sözleşmesi Örneği yazımızdaki sözleşme devri kurallarına bakılabilir.
Alacağın Devri İçin Borçlunun Rızası Gerekir mi?
Alacak borçlunun rızası olmadan devredilebilir. Kanun, sözleşme ya da işin niteliği engel oluşturmadıkça alacaklının alacağını serbestçe devredebileceğini düzenler. Borçlu devre itiraz edemez.
Devir yasağı sözleşmeyle kararlaştırılabilir. Borçlu ile alacaklı arasındaki sözleşmede devir yasağı varsa alacak devredilemez. Ancak yasağı bilmeyen iyi niyetli devralan, yazılı borç ikrarında yasak yer almıyorsa korunur.
Kişiye bağlı alacaklar devredilemez. Nafaka, manevi tazminat ve kişisel hizmete dayanan alacaklar işin niteliği gereği devre elverişli değildir.
Devir Sözleşmesi Hangi Şekilde Yapılır?
Devir sözleşmesi yazılı yapılır. Yazılı şekil geçerlilik şartıdır ve sözlü devir hüküm doğurmaz.
Devir vaadi ise şekle bağlı değildir. Alacağı devretme borcu sözlü olarak da üstlenilebilir.
Noter onayı zorunlu değildir. Adi yazılı sözleşme yeterlidir. Ancak bankalar ve icra daireleri tarih kesinliği için noter onaylı temlikname ister.
Temlik en çok faturaya ve ilama dayalı alacaklarda kullanılır. Alacaklı, tahsilat riskini devralana aktarır ve bedeli peşin alır. Faktoring şirketleri bu işlemi meslek olarak yapar ve kendi mevzuatına tabidir.
Devir Borçluya Nasıl Bildirilir?
Devir, borçluya yazılı bildirimle duyurulur. Bildirim, devreden ya da devralan tarafından yapılabilir. Noter aracılığıyla gönderim, bildirim tarihini kesin olarak belgeler.
Bildirimden önce eski alacaklıya yapılan ödeme geçerlidir. Borçlu, devri bilmeden devredene öderse borcundan kurtulur.
Devralan, bedeli devredenden ister. Bildirimden sonra devredene ödeme ise borçluyu kurtarmaz.
Borçlu, devredene karşı sahip olduğu savunmaları devralana karşı da kullanır. Zamanaşımı, ödeme, takas ve sözleşmenin geçersizliği gibi savunmalar devirle ortadan kalkmaz. Devralan, alacağı devredenin sahip olduğu haliyle kazanır.
Devreden Alacağı ve Borçlunun Ödeme Gücünü Garanti Eder mi?
Bedel karşılığı devirde devreden, alacağın devir sırasında var olduğunu garanti eder. Alacak yoksa ya da devredene ait değilse devreden, aldığı bedeli faiziyle iade eder ve devralanın zararını öder.
Borçlunun ödeme gücü garanti edilmez. Devreden, ayrıca taahhüt etmedikçe borçlunun ödeyememesinden sorumlu değildir. Sözleşmede "borçlunun ödeme gücünü garanti eder" hükmü varsa sorumluluk alınan bedelle sınırlıdır.
Bedelsiz devirde garanti yoktur. Bağışlama yoluyla devredilen alacak için devreden, alacağın varlığından bile sorumlu tutulmaz.
Sözleşmede Neler Bulunmalıdır?
Sözleşme, devredilen alacağı kaynağı, tutarı ve vadesiyle tanımlar. Alacağın kaynağı belirsizse hangi alacağın devredildiği tartışmalı hale gelir. Fatura numarası, sözleşme tarihi ya da ilam bilgisi yazılır.
Sözleşmede şunlar bulunmalıdır:
- Devreden, devralan ve borçlunun kimlik bilgileri
- Alacağın kaynağı, tutarı, faizi ve vadesi
- Devir bedeli ya da bedelsiz olduğu kaydı
- Devredenin alacağın varlığına ilişkin garantisi
- Teminat haklarının geçişi ve belgelerin teslimi
- Borçluya bildirim usulü
Alacağa bağlı teminatlar devralana geçer. İpotek, rehin ve kefalet alacakla birlikte devredilir. İpotekli alacakta devir tapuya bildirilir ve kefil, devri bilmese bile devralana karşı sorumlu kalır.
Alacağın Devri Sözleşmesi Hakkında Sık Sorulan Sorular
Borçlunun rızası ve bildirim konusunda en sık sorulanlar aşağıda.
Gelecekte doğacak alacak devredilebilir mi?
Evet, henüz doğmamış ancak belirlenebilir alacak devredilebilir. Kira alacağı, hakediş ve maaş alacağının gelecek dönemleri bu kapsamdadır. Ücret alacağının devri ise sınırlıdır.
İcra dosyasındaki alacak devredilebilir mi?
Evet, takip konusu alacak temlik edilir ve devralan, temliknameyi icra dairesine sunarak takibe alacaklı sıfatıyla devam eder. Noter onaylı temlikname istenir.
Alacağın devri damga vergisine tabi mi?
Evet, temlik sözleşmesi belirli oranda damga vergisine tabidir. Bankalara ve faktoring şirketlerine yapılan devirler için istisna hükümleri uygulanabilir.
Borçlu devri kabul etmezse ne olur?
Borçlunun kabulü aranmaz. Bildirim yeterlidir. Borçlu, borcunu devralana öder ya da alacaklının kim olduğu tartışmalıysa tevdi mahalline yatırır.
Devredilen alacak kısmen ödenmişse ne olur?
Devreden, ödenen kısmı devralana iade eder ve yalnızca kalan tutar devredilmiş sayılır. Sözleşmede alacağın güncel bakiyesi yazılırsa bu sorun önlenir.
Referans ve Kaynaklar
[1] 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, madde 183-194.
Av. Kazım Ceylan • Tarih: 5 Eylül 2026
