> Kaynak / Yazar: Av. Kazım Ceylan Hukuk Bürosu (İstanbul Barosu, Sicil No: 78121) — https://www.kazimceylan.av.tr/yedek-parca-bulundurma-zorunlulugu-kac-yil # Yedek Parça Bulundurma Zorunluluğu Kaç Yıl? **Kategori:** Tüketici Hukuku ### Özet - **Süre:** Yedek parça bulundurma zorunluluğu ürünün kullanım ömrüne göre **3 ile 10 yıl** arasında değişir, tek bir genel süre yoktur. - **Dayanak:** Yükümlülük 6502 sayılı Kanun'un **58. maddesi** ve Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği ile düzenlenir. - **Otomotiv farkı:** Binek otomobilde süre **10 yıl** iken lastik, far, amortisör gibi taşıt yedek parçalarında süre yalnızca **3 yıl**dır. - **Sorumlu taraf:** Üretici ve ithalatçı, satıcı ile birlikte müteselsilen sorumludur. - **Bulunmazsa:** Tüketici ayıplı mal hükümlerine göre bedel iadesi, indirim veya değişim talep edebilir. ### İçerik Bir buzdolabı ya da cep telefonu arızalandığında yetkili serviste yedek parça bulunamaması, tüketicinin en sık karşılaştığı sorunlardan biridir ve burada devreye ürün gruplarına göre değişen **yedek parça bulundurma zorunluluğu** girer. Üretici ve ithalatçılar, sattıkları ürünler için belirli bir süre teknik personel ve parça stoku bulundurmak zorundadır. Bu süre tek bir rakam değildir, ürünün kullanım ömrüne göre 3 ila 10 yıl arasında değişir. Yedek parça bulundurma zorunluluğu konusunda avukatlarımızla görüşme yapmak için [Online Avukat Randevu](/online-avukat-randevu) sayfamızdan randevu alabilirsiniz. Yedek parça bulundurma zorunluluğu konusunda detaylı bilgi için [Avukata Sor](/avukata-sor) sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz. ## Yedek Parça Bulundurma Zorunluluğunun Yasal Dayanağı Yedek parça bulundurma zorunluluğunun temel dayanağı 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un **58\. maddesi**dir. Madde, imalatçı ve ithalatçıların sattıkları sanayi malları için Bakanlıkça belirlenen kullanım ömrü boyunca yeterli teknik personel ve yedek parça stoku bulundurarak bakım onarım hizmeti sunmasını öngörür. Yükümlülüğün ayrıntıları [6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun](https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.6502.pdf)'un 84. maddesine dayanılarak çıkarılan Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği ile düzenlenir.[^1] Yönetmelik 2014 yılında yürürlüğe girmiş, sonraki yıllarda birkaç kez güncellenmiştir. Ekli listede onlarca sektör ve yüzlerce ürün grubu tek tek sayılır, her biri için ayrı bir kullanım ömrü ve ayrı bir azami tamir süresi belirlenir. Liste zaman içinde genişler, örneğin akıllı saatler ve drone gibi görece yeni ürün grupları da sonradan listeye eklenmiştir. ## Kullanım Ömrü Kavramı ve Sürenin Başlangıcı **Kullanım ömrü**, malın tüketiciye teslim tarihinden itibaren başlayan ve yönetmeliğin ekli listesinde her ürün grubu için ayrı belirlenen süreyi ifade eder. Süre, ürünün fabrikada üretildiği tarihten değil doğrudan tüketiciye teslim edildiği günden işlemeye başlar. Bu ayrım küçük gibi görünse de sonucu önemlidir. Peki mağazada uzun süre raflarda bekleyen bir ürün için durum nasıl işler? Cevap basittir, geriye dönük bir hesap yapılmaz ve süre satın alma anından itibaren yeniden başlar. Üretim tarihi eski olan bir ürünü satın alan tüketici de böylece tam süreden yararlanır, herhangi bir hak kaybına uğramaz. ## Ürün Gruplarına Göre Yedek Parça Bulundurma Süreleri Kanun tek bir genel süre öngörmez, yönetmeliğin ekindeki liste ürün grubuna göre **3 ila 10 yıl** arasında değişen süreler belirler. Aşağıdaki tabloda tüketicilerin en sık karşılaştığı ürün gruplarının kullanım ömürleri özetlenmiştir. | Ürün Grubu | Yedek Parça Bulundurma Süresi | | --- | --- | | Cep telefonu, tablet, bilgisayar, yazıcı, monitör | 5 yıl | | Televizyon | 10 yıl | | Buzdolabı, çamaşır makinesi, bulaşık makinesi, kurutma makinesi | 10 yıl | | Fırın, ocak, mikrodalga fırın, ütü | 10 yıl | | Klima, kombi, şofben, kalorifer kazanı | 10 yıl | | Binek otomobil, kamyonet, motosiklet | 10 yıl | | Taşıt yedek parçaları (lastik, far, amortisör, egzoz, jant) | 3 yıl | | Oto klima | 10 yıl | | Elektrikli süpürge | 10 yıl | | Mutfak robotu, blender, kahve makinesi | 7 yıl | | Kulaklık, hoparlör, mouse, klavye | 3 yıl | Bu tablo yönetmeliğin ekinde yer alan geniş listeden bir kesittir, tam liste 18 sektörde yüzden fazla ürün grubunu kapsar. Bir ürünün tam olarak hangi süreye tabi olduğu genellikle garanti belgesinde de belirtilir, tüketici bu bilgiyi satın alma anında kontrol edebilir. Yönetmelik yalnızca süreyi değil, kullanım ömrü boyunca kurulması gereken yetkili servis sayısını da belirler. Buzdolabı ve çamaşır makinesi gibi yaygın kullanılan beyaz eşyada üretici, her coğrafi bölgede en az 5 adet olmak üzere ülke genelinde toplam 60 yetkili servis kurmak zorundadır. Cep telefonu gibi daha az servis gerektiren ürünlerde bu sayı 7 bölgede toplam 20 servise iner, sayı ürünün yaygınlığına göre farklılaşır. ## Otomotiv Yedek Parçalarında Farklı Süre Uygulaması Otomotiv sektöründe **iki ayrı süre** birlikte uygulanır ve bu ayrım çoğu tüketicinin gözünden kaçar. Binek otomobil, kamyonet ve motosikletin kendisi için kullanım ömrü **10 yıl**dır, oysa lastik, far, amortisör, jant, egzoz borusu ve şarj dinamosu gibi taşıt yedek parçaları için bu süre yalnızca **3 yıl**dır. Oto klima ise bu kuralın istisnasıdır ve diğer taşıt parçalarından farklı olarak 10 yıllık süreye tabidir. Bu ayrımın pratik sonucu şudur, aracın kendisi on yaşına gelene kadar üretici motor ve şasi gibi ana aksamlar için yedek parça bulundurmak zorundadır. Lastik veya far gibi sık değişen parçalarda ise bu yükümlülük aracın üçüncü yılından sonra sona erer. Üç yıldan eski bir araçta orijinal lastik bulunamaması tek başına yönetmeliğe aykırılık oluşturmaz, tüketici bu noktada piyasadaki alternatif tedarikçilere yönelmek durumunda kalır. Uygulamada sıkça karşılaşılan bir sorun, Türkiye pazarından çekilen veya ithalatçısı değişen araç markalarında ortaya çıkar. Bu durumda dahi kullanım ömrü dolmadıysa yedek parça bulundurma yükümlülüğü yeni ithalatçıya veya üreticiye geçer, yükümlülük kendiliğinden ortadan kalkmaz.[^2] ## Üretici, İthalatçı ve Satıcının Sorumluluk Ayrımı Yedek parça bulundurma yükümlülüğü öncelikle **üretici ve ithalatçıya** aittir, çünkü yetkili servis ağını kuran ve parça stokunu tutan taraf budur. Satıcı ise malı doğrudan tüketiciye teslim eden taraf olarak bu yükümlülükten üretici ve ithalatçı ile birlikte **müteselsilen sorumludur**. Tüketici dilerse doğrudan satıcıya, dilerse üretici veya ithalatçıya başvurabilir. İthalatçının ticari faaliyeti herhangi bir sebeple sona ererse bakım ve onarım hizmetinin sürdürülmesinden garanti süresince satıcı, üretici ve varsa yeni ithalatçı birlikte sorumlu tutulur. Garanti süresi bittikten sonra ise kullanım ömrü dolana kadar bu yükü üretici veya yeni ithalatçı tek başına taşır. ## Yedek Parça Bulundurulmazsa Tüketicinin Hakları Yükümlü taraf kullanım ömrü içinde yedek parça temin edemezse tüketici **ayıplı mal hükümlerine** başvurabilir. 6502 sayılı Kanun'un 11. maddesi tüketiciye dört seçimlik hak tanır, sözleşmeden dönme, bedelden indirim isteme, ücretsiz onarım isteme ya da ayıpsız misliyle değiştirme. Yedek parça bulunamaması genellikle onarımı fiilen imkansız kıldığı için tüketici çoğunlukla bedel iadesi veya ayıpsız bir yeni ürün talep etme yoluna gider. Malın garanti süresi içinde arızası on iş günü içinde giderilemezse üretici veya ithalatçı, tamir tamamlanana kadar tüketicinin kullanımına benzer özellikte başka bir mal tahsis etmek zorundadır. Bu yükümlülük yedek parça yokluğu nedeniyle tamirin uzadığı durumlarda özellikle önem taşır. Tüketici, seçtiği haktan bağımsız olarak uğradığı zararın tazminini de ayrıca talep edebilir. ## Yükümlülüğe Uyulmamasının Yaptırımları Yedek parça bulundurma yükümlülüğüne aykırılığın idari boyutu ayrıdır ve doğrudan üretici ile ithalatçıyı hedef alır. Satış sonrası hizmet yeterlilik belgesi almadan faaliyet gösteren üretici veya ithalatçıya 2026 yılında **2.013.887 TL** idari para cezası uygulanır. Asgari servis istasyonu sayısını sağlamayan firmalara ise eksik kalan her servis istasyonu için **223.965 TL** ceza kesilir.[^3] Bu tutarlar sabit değildir, Ticaret Bakanlığı tarafından her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir. Azami tamir süresinin aşılması gibi görece küçük aykırılıklarda ceza miktarı işlem başına belirlenir ve büyük ihlallere kıyasla düşük kalır. Garanti belgesini mevzuata uygun düzenlemeyen satıcılara ise ayrı ve bağımsız bir idari para cezası uygulanır, bu ceza üretici ve ithalatçıya kesilen tutardan farklı bir kalemdir. ## Yedek Parça Talebi İçin Başvuru Yolları Yetkili servisin yedek parça bulundurmadığını fark eden tüketici önce yazılı olarak üretici, ithalatçı veya satıcıya başvurmalıdır. Talep karşılanmazsa uyuşmazlığın değeri 2026 yılı için **186.000 TL**'nin altındaysa İl veya İlçe Tüketici Hakem Heyeti'ne, üzerindeyse Tüketici Mahkemesi'ne dava açılır. Hakem heyeti başvurusu [Tüketici Bilgi Sistemi (TÜBİS)](https://tuketicisikayeti.ticaret.gov.tr) üzerinden e-Devlet ile ücretsiz yapılabilir. Başvuruya fatura, garanti belgesi ve varsa servisin yedek parça olmadığına dair yazılı beyanının eklenmesi süreci hızlandırır. Hakem heyeti kararları, taraflarca süresinde itiraz edilmezse kesinleşir ve icra yoluyla uygulanabilir hale gelir. ## Yedek Parça Bulundurma Zorunluluğu Hakkında Sık Sorulan Sorular Yedek parça bulundurma zorunluluğuyla ilgili tüketicilerin en çok sorduğu sorular aşağıda yanıtlanmıştır. ### **Yedek parça bulundurma zorunluluğu kaç yıl sürer?** Süre tek bir rakam değildir, ürünün kullanım ömrüne göre değişir. Yönetmeliğin ekli listesine göre çoğu elektronik üründe 5 yıl, beyaz eşya ve televizyonda 10 yıl, taşıt yedek parçalarında ise 3 yıldır. ### **Kullanım ömrü ne zaman başlar?** Kullanım ömrü, ürünün üretim tarihinden değil tüketiciye fiilen teslim edildiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Depoda uzun süre bekleyen ürünlerde de süre satın alma anıyla birlikte yeniden başlar, geriye dönük hesap yapılmaz. ### **Yedek parça bulunmazsa tüketici ne yapabilir?** Tüketici ayıplı mal hükümlerine dayanarak sözleşmeden dönme, bedelden indirim, ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değiştirme haklarından birini kullanabilir. Uyuşmazlık çözülmezse Tüketici Hakem Heyeti veya Tüketici Mahkemesi'ne başvurulabilir. ### **Otomotiv yedek parçalarında süre farklı mıdır?** Evet, aracın kendisi için kullanım ömrü 10 yıldır ancak lastik, far, amortisör gibi taşıt yedek parçalarında bu süre yalnızca 3 yıldır. Oto klima bu kuralın istisnasıdır ve 10 yıllık süreye tabidir. ### **Yedek parça bulundurma yükümlülüğüne kim uymak zorundadır?** Yükümlülük öncelikle üretici ve ithalatçıya aittir, ancak satıcı da bu sorumluluktan müteselsilen sorumlu tutulur. Tüketici talebini üçünden herhangi birine yöneltebilir. ### **Garanti süresi ile kullanım ömrü aynı şey midir?** Hayır. Garanti süresi asgari 2 yıl olup malın ücretsiz onarım hakkını kapsar, kullanım ömrü ise yedek parça ve servis bulundurma yükümlülüğünün süresini belirler ve çoğu üründe garanti süresinden çok daha uzundur. ### **Yedek parça bulundurma zorunluluğu hangi mallarda uygulanmaz?** Ticari amaç taşımayan, yalnızca kişisel kullanım için üretilen veya ithal edilen mallar ile tüketicinin özel siparişi üzerine üretilen mallar bu yükümlülüğün dışında tutulur. Bu durumda üretici ayrıca yetkili servis veya yedek parça bulundurmak zorunda değildir. Yedek parça bulundurma zorunluluğuna ilişkin uyuşmazlıklarda hangi sürenin uygulandığını ve hangi tarafın sorumlu olduğunu doğru tespit etmek sürecin seyrini belirler. Yedek parça bulundurma zorunluluğu konusunda detaylı bilgi almak için hemen [İletişim](/iletisim) sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz. \[contact\_button\] --- [^1]: 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, madde 58 ve 84. Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği, 13.06.2014 tarihli ve 29029 sayılı Resmi Gazete, madde 1, 4 ve Ek liste. [^2]: Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği, madde 14. [^3]: Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü, "6502 Sayılı Kanun Kapsamında Uygulanan İdari Para Cezaları 1 Ocak 2026 Tarihinden İtibaren Arttırıldı" duyurusu, 29.12.2025.