> Kaynak / Yazar: Av. Kazım Ceylan Hukuk Bürosu (İstanbul Barosu, Sicil No: 78121) — https://www.kazimceylan.av.tr/konut-dokunulmazliginin-ihlali

# Konut Dokunulmazlığının İhlali Suçu ve Cezası (TCK 116)

**Kategori:** Ceza Hukuku

### Özet
- Konut dokunulmazlığının ihlali suçunun cezası Türk Ceza Kanunu 116. maddeye göre altı aydan iki yıla kadar hapis cezasıdır.
- Fiil gece vakti ya da cebir veya tehditle işlenirse ceza bir yıldan üç yıla kadar hapse çıkar ve şikayet aranmaz.
- Hırsızlık amacıyla konuta giren kişi hakkında Türk Ceza Kanunu 142. maddenin dördüncü fıkrası uyarınca şikayet olmadan da soruşturma yapılır.


### İçerik
**Konut dokunulmazlığının ihlali**, bir kimsenin konutuna ya da konutunun eklentilerine rızasına aykırı olarak girmek veya rızayla girdikten sonra oradan çıkmamakla işlenen ve Türk Ceza Kanunu'nun 116. maddesinde düzenlenen suçtur. Temel halin cezası **altı aydan iki yıla kadar hapistir**, fiil gece vakti ya da cebir veya tehditle işlenirse ceza **bir yıldan üç yıla** çıkar. Suçun bu hali şikayete bağlıdır ve uzlaştırma kapsamındadır, ama hırsızlık amacıyla konuta girildiğinde şikayet aranmaz.

## Konut Dokunulmazlığının İhlali Suçu Nedir?

Bu suç, kişinin evindeki özel hayat alanını korur ve rızaya aykırı olarak içeri girmek ya da rızayla girdikten sonra çıkmamak olmak üzere **iki ayrı hareketle** işlenir. [Türk Ceza Kanunu](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=5237&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5)'nun 116. maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

> 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu madde 116/1
> 
> "Bir kimsenin konutuna, konutunun eklentilerine rızasına aykırı olarak giren veya rıza ile girdikten sonra buradan çıkmayan kişi, mağdurun şikayeti üzerine, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır."

Konut, kişinin fiilen oturduğu ve hayatını sürdürdüğü yerdir. Mülkiyetin kime ait olduğu belirleyici değildir, korunan şey orada yaşayan kişinin huzurudur. Bu yüzden kiracının evi, kiracıya karşı ev sahibinden de korunur.

Eklenti, konuta bağlı olup onunla birlikte kullanılan alanları ifade eder. Bahçe, avlu, garaj, kömürlük ve apartmanın kapalı ortak bölümleri bu kapsamda değerlendirilebilir. **Yargıtay 2. Ceza Dairesi**, apartmanın içindeki garajdan bisiklet çalınan bir olayda, garaja girilmesinin konut dokunulmazlığının ihlali suçunu da oluşturduğunu kabul etmiştir.[^1]

Suç yalnızca **kasten işlenebilir**. Kanunda taksirli hali düzenlenmediği için yanlış kapıyı açıp içeri giren ve durumu anlayınca hemen çıkan kişi bu suçtan cezalandırılmaz.[^2] Uygulamada en sık tartışılan nokta, failin içeri girme kastıyla mı hareket ettiğidir, çünkü bir eşyayı bırakmak için kapı önüne gelmek ile eve girmek aynı şey değildir.

![Konut dokunulmazlığının ihlali suçunu oluşturan hareketleri ve korunan alanları gösteren şema](https://qklwbxigfsmsjgezrppc.supabase.co/storage/v1/object/public/articles/gorseller/konut-dokunulmazliginin-ihlali-sucu-nedir.webp "Konut Dokunulmazlığının İhlali Suçu Nedir")

Konut Dokunulmazlığının İhlali Suçunun Unsurları

## Konut Dokunulmazlığının İhlali Cezası Ne Kadar?

Ceza, fiilin konuta mı işyerine mi yöneldiğine ve nasıl işlendiğine göre değişir. 116. madde ile 119. maddedeki ortak hükmün öngördüğü cezalar şöyledir:

| Hal | Madde | Ceza |
| --- | --- | --- |
| Konuta veya eklentisine girme, çıkmama | 116/1 | 6 aydan 2 yıla kadar hapis |
| İşyerine veya eklentisine girme, çıkmama | 116/2 | 6 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezası |
| Gece vakti, cebir veya tehditle işlenmesi | 116/4 | 1 yıldan 3 yıla kadar hapis |
| Silahla, birden fazla kişiyle, tanınmayacak hale girerek, örgüt gücüyle ya da kamu görevinin nüfuzuyla işlenmesi | 119/1 | Ceza bir kat artırılır |

Ortak hükümdeki artırım temel hale de nitelikli hale de uygulanır. Buna göre birden fazla kişiyle işlenen temel halde ceza **1 yıldan 4 yıla**, gece vakti birden fazla kişiyle işlenen halde ise **2 yıldan 6 yıla** kadar hapis olur.[^3] Suç sırasında kasten yaralamanın neticesi sebebiyle ağırlaşmış hali gerçekleşirse, ayrıca kasten yaralama hükümleri de uygulanır.

## Gece Vakti, Cebir ve Tehditle İşlenen Nitelikli Hal

Konuta gece vakti, cebir ya da tehdit kullanılarak girilmesi suçun nitelikli halidir ve **şikayete bağlı değildir**. Birinci ve ikinci fıkradaki "mağdurun şikayeti üzerine" ibaresi dördüncü fıkrada yer almaz. Mağdur şikayetçi olmasa da savcılık soruşturmayı kendiliğinden yürütür.

Gece vakti, Türk Ceza Kanunu'nda tanımlanmış bir kavramdır ve **güneşin batmasından bir saat sonra** başlar ve doğmasından bir saat öncesine kadar sürer.[^4] Saat 22.00 ya da 23.00 gibi sabit bir sınır yoktur. Aralık ayında akşam saat yedide gerçekleşen bir giriş gece vaktine girerken, haziranda aynı saat gündüz sayılır.

Gece vaktinde işlendiği **şüpheden uzak kanıtlanamazsa** temel halden ceza verilir. Yargıtay 2. Ceza Dairesinin 21.11.2023 tarihli kararında aktarılan önceki bozma ilamında, olayın gece gerçekleştiğine dair kesin delil bulunmadığı halde 116/4. maddenin uygulanması fazla ceza tayini sayılmıştır.[^5] Kolluk tutanağındaki saat ve güneşin o tarihteki batış saati bu yüzden savunmanın ilk baktığı yerdir.

Cebir, içeri girmek için kullanılan fiziki güçtür, tehdit ise girişi kabul ettirmek için yapılan korkutmadır. Fiil silahla ya da birden fazla kişiyle birlikte işlenirse 119. madde uyarınca ceza **bir kat artırılır**. Fail içeri girdikten sonra mağdurun evden çıkmasını engellerse ayrıca [Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçu](/kisiyi-hurriyetinden-yoksun-kilma) da oluşur.

![Konut dokunulmazlığının ihlalinde gece vakti sınırını ve nitelikli hallerin cezasını gösteren şema](https://qklwbxigfsmsjgezrppc.supabase.co/storage/v1/object/public/articles/gorseller/gece-vakti-cebir-ve-tehditle-islenen-nitelikli-hal.webp "Gece Vakti, Cebir ve Tehditle İşlenen Nitelikli Hal")

Gece Vakti ve Nitelikli Haller

## Eşin Rızası, Boşanma Süreci ve Ortak Kullanılan Konut

Konutu birden fazla kişi birlikte kullanıyorsa, içlerinden birinin rızası girişi hukuka uygun hale getirir. Ancak kanun bu rızanın meşru bir amaca yönelmesini şart koşar.

> 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu madde 116/3
> 
> "Evlilik birliğinde aile bireylerinden ya da konutun veya işyerinin birden fazla kişi tarafından ortak kullanılması durumunda, bu kişilerden birinin rızası varsa, yukarıdaki fıkralar hükümleri uygulanmaz. Ancak bunun için rıza açıklamasının meşru bir amaca yönelik olması gerekir."

Evli bir kadının, eşinin haberi olmadan birlikte olduğu kişiyi aile konutuna alması bu sınırın tipik örneğidir. Yargıtay, eşlerden birinin rızasıyla konuta girip orada ilişki yaşayan sanığın mahkumiyetini **onamıştır**:

> Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2023/19981, K. 2023/7277, T. 21.11.2023
> 
> "meşru olmayan amaca yönelik ev sahibi rızasının geçerli olamayacağı nazara alındığında, sanığın üzerine atılı konut dokunulmazlığının ihlâli suçunu işlediği anlaşılmakla sanığın mahkûmiyetine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır."

Boşanma aşamasındaki eşler bakımından durum farklıdır. Aynı Daire, eşlerin **ayrılık kararı verilmeden** ya da Medeni Kanun'un 197. maddesine göre ayrı yaşama hakkı doğmadan birbirlerine karşı bu suçu işleyemeyeceğini belirtmiştir.[^6] Boşanma kesinleştikten sonra ise belirleyici olan, evde fiilen kimin oturduğudur, Daire bu araştırma yapılmadan kurulan mahkumiyeti bozmuştur.

Bu yüzden boşanma davasının açılmış olması tek başına belirleyici değildir, ceza mahkemesi ayrı yaşama hakkının doğup doğmadığını ve evde fiilen kimin oturduğunu araştırır.

## Ev Sahibinin Kiracının Evine Girmesi ve İşyeri Dokunulmazlığı

Ev sahibi, kira sözleşmesi sürerken kiracının rızası olmadan kiraladığı yere giremez. Kira bedeli ödenmese bile mülkiyet, kiracının oturduğu yere girme yetkisi vermez, tahliye ancak dava ya da icra yoluyla sağlanır.

Yargıtay 2. Ceza Dairesi, kira bedellerinin ödenmediği gerekçesiyle kiraya verilen pansiyona girip oturmaya başlayan malikin kızı hakkındaki beraat kararını **bozmuştur**. Kararda, sözleşme devam ederken tahliye davası açılmadan kiralanan yere girilmesinin işyeri dokunulmazlığının ihlali suçunu oluşturacağı vurgulanmıştır.[^7] Taşınmaz satıldığında yeni malikin kiracıyla ilişkisi ise [Kiracısı Olan Yerin Satılması](/kiracisi-olan-yerin-satilmasi) yazımızda anlatılmıştır.

İşyerleri bakımından ayrı bir sınır vardır, çünkü 116. maddenin ikinci fıkrası, **açık bir rızaya gerek duyulmaksızın** girilmesi mutat olan yerleri kapsam dışında bırakır. Çalışma saatlerinde açık olan bir mağazaya, bekleme salonuna ya da kafeye girmek bu nedenle suç oluşturmaz. Kapalı ofis, depo ve işyerinin eklentileri ise korunur, cezası **altı aydan bir yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır**.

## Hırsızlık Amacıyla Konuta Girilmesi

Hırsızlık için bir eve ya da eklentisine giren kişi konut dokunulmazlığının ihlali ve hırsızlık olmak üzere **iki ayrı suçtan** yargılanır. Bu durumda konut dokunulmazlığının ihlali için şikayet de aranmaz.

> 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu madde 142/4
> 
> "Hırsızlık suçunun işlenmesi amacıyla konut dokunulmazlığının ihlâli veya mala zarar verme suçunun işlenmesi halinde, bu suçlardan dolayı soruşturma ve kovuşturma yapılabilmesi için şikâyet aranmaz."

Eski kararlarda ve yazılarda hala görülen 142/1-b atfı eskimiştir. Bu bent 18.6.2014 tarihli 6545 sayılı Kanun'la yürürlükten kaldırıldı ve bina ya da eklentileri içinde muhafaza altındaki eşyaya karşı hırsızlık **142/2-h** maddesine taşındı. Cezası **beş yıldan on yıla kadar hapistir**.[^8]

Yargıtay 2. Ceza Dairesi, apartman garajından bisiklet çalınan olayda şikayet yokluğu gerekçesiyle verilen beraati bozarken bu noktanın altını çizmiştir.

> Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2021/11663, K. 2024/619, T. 15.01.2024
> 
> "aynı Kanun'un 142/2-h maddesindeki hırsızlık suçu ile birlikte işlenen konut dokunulmazlığının ihlâli suçunun şikâyete tabi olmadığı gözetilmeden sanığın mahkûmiyeti yerine beraat kararı verilmesi, Bozmayı gerektirmiş"

Hırsızlıkla birlikte işlendiğinde konut dokunulmazlığının ihlali **uzlaştırmaya da gitmez**. Ceza Muhakemesi Kanunu, uzlaştırma kapsamındaki bir suç kapsam dışındaki bir başka suçla aynı mağdura karşı birlikte işlenirse uzlaşma hükümlerini dışlar ve nitelikli hırsızlık bu listede yer almaz. Sanık hırsızlıktan beraat ederse Yargıtay bu kez gece vakti konut dokunulmazlığının ihlali suçunun uzlaşmaya tabi hale geldiğini kabul etmektedir.[^9]

Hırsızlık ve konut dokunulmazlığının ihlali mahkumiyetine karşı başvuru için [Hırsızlık Suçu İstinaf Dilekçesi Örneği](/hirsizlik-istinaf-dilekcesi) yazımız yol gösterir.

![Tek başına konut dokunulmazlığının ihlali ile hırsızlık amacıyla konuta girmeyi karşılaştıran şema](https://qklwbxigfsmsjgezrppc.supabase.co/storage/v1/object/public/articles/gorseller/hirsizlik-amaciyla-konuta-girilmesi.webp "Hırsızlık Amacıyla Konuta Girilmesi")

Hırsızlık Amacıyla Konuta Girme

Evinize ya da işyerinize izinsiz girildiyse veya hakkınızda bu suçtan ifadeye çağrıldıysanız sorunuzu [Avukata Sor](/avukata-sor) üzerinden sorabilirsiniz.

## Şikayet Süresi, Uzlaştırma ve Zamanaşımı

Usul bakımından suçun hangi fıkraya girdiği her şeyi belirler. Temel kurallar şunlardır:

-   **Şikayet süresi:** 116/1 ve 116/2 şikayete bağlıdır, mağdur fiili ve faili öğrendiği günden itibaren **altı ay içinde** şikayet etmezse soruşturma yapılamaz.
-   **Şikayetten vazgeçme:** şikayete bağlı hallerde vazgeçme davayı düşürür, ama hüküm kesinleştikten sonraki vazgeçme cezanın infazını engellemez.
-   **Uzlaştırma:** 116. maddedeki suç, şikayete bağlı olup olmadığına bakılmaksızın uzlaştırma kapsamındadır, gece vakti işlenen hal de buna dahildir.
-   **Nitelikli halin istisnası:** birden fazla kişiyle birlikte işlenen konut dokunulmazlığının ihlali uzlaştırma kapsamı dışında kabul edilir.
-   **Dava zamanaşımı:** üst sınırı beş yılı aşmayan hallerde **sekiz yıl**, 119. madde artırımıyla üst sınırı altı yıla çıkan hallerde **on beş yıldır**.

Şikayet hakkı, olayı ve faili öğrenme anından başlar ama dava zamanaşımını aşamaz.[^10] Şikayetin nasıl yazılacağını [Suç Duyurusu Şikayet Dilekçesi Örneği](/suc-duyurusu-sikayet-dilekcesi-ornegi) yazımızda, vazgeçmenin sonuçlarını ise [Karakoldan Şikayeti Geri Alma](/karakoldan-sikayeti-geri-alma) yazımızda bulabilirsiniz.

Birden fazla kişiyle işlenen halin uzlaşmaya tabi olmadığı tespiti, Yargıtay 2. Ceza Dairesinin 30.10.2023 tarihli kanun yararına bozma kararının gerekçesinde Ceza Genel Kurulunun 2013 tarihli içtihadına dayanılarak yapılmıştır. Daire, 116/4 ve 119/1-c kapsamındaki suçun uzlaşma kapsamı dışında kaldığını belirterek uzlaşma nedeniyle verilen düşme kararını **kanun yararına bozmuştur**.[^11]

Zamanaşımı kesildiğinde ya da durduğunda olağanüstü süre devreye girer. Yargıtay, gece vakti boşandığı eşinin evine giren sanık hakkında 66/1-e ve 67/4. maddelere göre **12 yıllık** olağanüstü zamanaşımının dolduğunu tespit ederek davanın düşmesine karar vermiştir.[^12] Somut dosyadaki süreyi [Dava ve Ceza Zamanaşımı Hesaplama](/zamanasimi-hesaplama) aracıyla hesaplayabilirsiniz.

## Basit Yargılama, HAGB ve Adli Para Cezası

Dava **asliye ceza mahkemesinde** görülür.[^13] Konut dokunulmazlığının ihlali, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 250. maddesindeki listede yer almadığı için **seri muhakeme usulü uygulanmaz**.

Basit yargılama usulü ise üst sınırı **iki yıl veya daha az** hapis ya da adli para cezası gerektiren suçlarda uygulanabilir. Bu nedenle 116/1 ve 116/2'deki temel haller kapsama girer, üst sınırı üç yıl olan gece vakti hali girmez. Basit yargılamada mahkumiyet çıkarsa sonuç ceza **dörtte bir oranında** indirilir.[^14]

Hükmolunan ceza iki yıl veya daha az hapisse mahkeme **hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına** karar verebilir. 16.7.2026 tarihli 7589 sayılı Kanun'la değişik 231. maddeye göre bunun için sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkum olmamış olması, yeniden suç işlemeyeceği kanaatine varılması ve zararın giderilmesi gerekir. Beş yıllık denetim süresi içinde kasıtlı bir suç nedeniyle **ikinci kez HAGB kararı verilemez**, bitiş tarihi [HAGB Denetim Süresi Hesaplama](/hagb-denetim-suresi-hesaplama) aracıyla görülebilir.[^15]

Bir yıl veya daha az süreli hapis cezası kısa süreli sayılır ve adli para cezasına çevrilebilir, iki yıl veya daha az hapis cezası ise ertelenebilir. İşyeri dokunulmazlığında kanun hapis ile adli para cezasını seçimlik öngördüğü için, mahkeme hapis cezasını seçmişse bu ceza artık **adli para cezasına çevrilmez**.[^16]

Konut dokunulmazlığının ihlali nedeniyle şikayetçi olmak ya da hakkınızdaki davada savunma hazırlamak için bir avukatla görüşmek üzere [randevu alabilirsiniz](/online-avukat-randevu).

Konut ve işyeri dokunulmazlığıyla ilgili detaylı bilgi almak için hemen [İletişim](/iletisim) sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.

\[contact\_button\]

## Konut Dokunulmazlığının İhlali Hakkında Sık Sorulan Sorular

Konut dokunulmazlığının ihlali suçunda en çok sorulan soruları aşağıda kısaca cevapladık.

### Konut dokunulmazlığının ihlali şikayete tabi mi?

Temel hal (TCK 116/1) ve işyeri dokunulmazlığının ihlali (116/2) şikayete tabidir, şikayet süresi fiili ve faili öğrenmeden itibaren **altı aydır**. Gece vakti, cebir veya tehditle işlenen hal (116/4) ile hırsızlık amacıyla konuta girilmesi ise şikayete bağlı değildir, savcılık kendiliğinden soruşturur.

### Konut dokunulmazlığının ihlali cezası paraya çevrilir mi?

Mahkemenin verdiği hapis cezası **bir yıl veya daha az** ise adli para cezasına çevrilebilir. İşyeri dokunulmazlığının ihlalinde mahkeme doğrudan adli para cezası da verebilir, ama hapis cezasını seçmişse bu ceza artık paraya çevrilmez.

### Konut dokunulmazlığının ihlali davasına hangi mahkeme bakar?

Konut dokunulmazlığının ihlali davasına **asliye ceza mahkemesi** bakar. Silahla ya da birden fazla kişiyle işlenen nitelikli hallerde de görevli mahkeme değişmez.

### Konut dokunulmazlığının ihlalinde şikayetten vazgeçilirse ne olur?

Şikayete bağlı temel halde mağdurun vazgeçmesi, sanık da kabul ederse **davayı düşürür**. Hüküm kesinleştikten sonraki vazgeçme cezanın infazını engellemez, gece vakti işlenen hal gibi şikayete bağlı olmayan hallerde ise vazgeçme davayı sona erdirmez.

### Apartman girişine girmek konut dokunulmazlığının ihlali sayılır mı?

Apartmanın garaj, bodrum ve merdiven boşluğu gibi kapalı ortak bölümleri konutun eklentisi sayılabilir ve buraya rızaya aykırı girmek konut dokunulmazlığının ihlali suçunu oluşturabilir. Yargıtay, apartman garajından hırsızlık yapılan olayda konut dokunulmazlığının ihlali suçunun da oluştuğunu kabul etmiştir.

### Konut dokunulmazlığının ihlali suçunda seri muhakeme uygulanır mı?

Konut dokunulmazlığının ihlali suçunda **seri muhakeme uygulanmaz**, çünkü suç Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 250. maddesindeki listede yer almaz. Temel halde ise basit yargılama usulü uygulanabilir ve mahkumiyette ceza dörtte bir indirilir.

---

[^1]: Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2021/11663, K. 2024/619, T. 15.01.2024.
[^2]: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu madde 22/1.
[^3]: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu madde 116 ve 119/1.
[^4]: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu madde 6/1-e.
[^5]: Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2023/19981, K. 2023/7277, T. 21.11.2023, "Hukuki Süreç" bölümü.
[^6]: Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2021/12087, K. 2024/2144, T. 08.02.2024.
[^7]: Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2021/13256, K. 2024/8011, T. 20.05.2024.
[^8]: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu madde 142/1-b (mülga, 6545 sayılı Kanun madde 62) ve 142/2-h.
[^9]: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu madde 253/3. Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2021/12059, K. 2024/486, T. 11.01.2024.
[^10]: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu madde 73/1, 73/2, 73/4. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu madde 253/1-b-4.
[^11]: Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2022/4283, K. 2023/6090, T. 30.10.2023. Atıf yapılan karar: Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2012/1142, K. 2013/17, T. 22.01.2013.
[^12]: Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2023/9528, K. 2024/755, T. 15.01.2024.
[^13]: 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun madde 11.
[^14]: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu madde 250 ve 251/1, 251/3.
[^15]: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu madde 231/5, 231/6, 231/8.
[^16]: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu madde 49/2, 50/1-a, 50/2 ve 51/1.