> Kaynak / Yazar: Av. Kazım Ceylan Hukuk Bürosu (İstanbul Barosu, Sicil No: 78121) — https://www.kazimceylan.av.tr/kanser-ilaci-davasinda-gorevli-ve-yetkili-mahkeme # Kanser İlacı Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme **Kategori:** Sağlık Hukuku ### Özet - Kanser ilacı davası görevli mahkeme kural olarak iş mahkemesidir ve iş mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla bakar. - 01.10.2008'den önce iştirakçi olan memurların ve 5434 sayılı Kanun'a göre aylık alanların davalarında idari yargı görevlidir. - Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2025/7971 sayılı kararında yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle verilen ret kararını onamıştır. - İş mahkemelerinde yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir. ### İçerik **Kanser ilacı davası görevli mahkeme** kural olarak iş mahkemesidir. 5754 sayılı Kanun'la getirilen düzenlemelerin yürürlüğe girdiği 01.10.2008'den önce iştirakçi olan memurlarda ve 5434 sayılı Kanun'a göre aylık alanlarda ise **idare mahkemesi** görevlidir. Hangisinin seçileceği hastanın sigortalılık statüsüne bağlıdır. ## Kanser İlacı Davası Görevli Mahkeme Nasıl Belirlenir? Genel kural [7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesindedir](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=7036&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5). İş mahkemeleri Sosyal Güvenlik Kurumunun taraf olduğu iş ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıklara bakar, **5510 sayılı Kanun'un geçici 4. maddesi kapsamındaki uyuşmazlıklar** bu kuralın dışındadır.[^1] İş mahkemesi kurulmamış yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi **iş mahkemesi sıfatıyla** bakar.[^2] Aynı sonuca [5510 sayılı Kanun'un 101. maddesi](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=5510&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5) de varır: bu Kanunun uygulanmasıyla ilgili uyuşmazlıklar iş mahkemelerinde görülür. ![Sigortalılık statüsüne göre iş mahkemesi ile idare mahkemesinin görev alanını karşılaştıran şema](https://qklwbxigfsmsjgezrppc.supabase.co/storage/v1/object/public/articles/gorseller/kanser-ilaci-davasi-gorevli-mahkeme-nasil-belirlenir.webp "Kanser İlacı Davası Görevli Mahkeme Nasıl Belirlenir") Kanser İlacı Davası Görevli Mahkeme Nasıl Belirlenir? ## 5754 Sayılı Kanun Öncesi ve Sonrası Memurlar Memur statüsündeki hastalarda ayrım, 5754 sayılı Kanun'la getirilen düzenlemelerin yürürlüğe girdiği **01.10.2008 tarihine** bağlıdır. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi Anayasa Mahkemesinin 5510 sayılı Kanun'un 101. maddesine ilişkin gerekçesini aktararak ayrımı şöyle ortaya koymuştur. > Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, E. 2025/5672, K. 2025/7971, T. 12.05.2025 > > "5754 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesinden önce iştirakçi sıfatıyla çalışmakta olan memurlar ve diğer kamu görevlileri ile emekli sıfatıyla 5434 sayılı Kanun'a göre emekli, dul ve yetim aylığı almakta olanlar ve ayrıca memurlar ve diğer kamu görevlilerinden ileride emekliliğe hak kazanacaklar yönünden Sosyal Güvenlik Kurumunun tesis edeceği işlem ve yapacağı muameleler idari işlem niteliğini korumaya devam edeceğinden bunlara ilişkin ihtilaflarda idari yargının görevli olmaya devam edecektir." Bu dosyada davacı 5434 sayılı Kanun'a tabi olarak çalışmaya 1974'te başlamış ve 4/1-c kapsamında yaşlılık aylığı almaktaydı. Daire, iş mahkemesinin **yargı yolunun caiz olmaması** nedeniyle verdiği ret kararını onamıştır. Aynı yönde bir bozma kararında Daire, 15.02.1996'dan beri 4/c yaşlılık aylığı alan ve 5754 sayılı Kanun'dan önce emekli sandığı iştirakçisi olan davacının davasında esasa girilmesini usul ve yasaya aykırı bulmuştur.[^3] Sonradan memur olanlar bu kapsamın dışındadır. Daire 5754 sayılı Kanun'dan sonra memur olarak çalışmaya başlayanların 5510 sayılı Kanun kapsamında olduğunu ve bunlarla ilgili ihtilafta **adli yargının** görevli olacağını belirtir. Aşağıdaki tablo statüye göre görevli mahkemeyi özetler. | Hastanın statüsü | Görevli mahkeme | | --- | --- | | 4/a ve 4/b sigortalıları (5510 sayılı Kanun m.101) | İş mahkemesi | | 01.10.2008'den sonra memur olan 4/c sigortalıları | İş mahkemesi | | 01.10.2008'den önce iştirakçi olan memurlar | İdare mahkemesi | | 5434 sayılı Kanun'a göre emekli, dul ve yetim aylığı alanlar | İdare mahkemesi | Statüler için [SGK ile Bağkur Farkı - 4a, 4b, 4c, 4d Farkı](/sgk-ile-bagkur-farki-4a-4b-4c-4d-farki) yazımız da yol göstericidir. Memur statüsündeyseniz ve ilaç bedeli uyuşmazlığınızın hangi yargı yoluna gideceğinden emin değilseniz, sorunuzu [Avukata Sor](/avukata-sor) üzerinden iletebilirsiniz. ## SUT'un Kendisine Karşı Açılan Dava Dava bir bireysel işleme değil SUT hükmünün kendisine yöneliyorsa görev değişir. Danıştay 10. Daire düzenleyici işlemlere karşı açılan davaların ilk derece mahkemesi olarak **Danıştayda** görüleceğini belirtmiştir. > Danıştay 10. Daire, E. 2019/10235, K. 2023/6829, T. 14.11.2023 > > "5510 sayılı Kanun'un ve bu Kanun'a dayanılarak çıkarılan düzenleyici işlemlerin uygulanması sonucunda tesis edilen bireysel işlemlerden kaynaklanan uyuşmazlıkların görüm ve çözümünde iş mahkemesinin görevli olduğu; sözü edilen Kanun'un uygulanmasını göstermek için çıkarılan düzenleyici işlemlere karşı açılan davaların ise, ilk derece mahkemesi olarak Danıştayda görüleceği hususunda duraksama bulunmamaktadır." 4/a, 4/b ya da 01.10.2008'den sonra memur olan 4/c sigortalısı hasta, ret işlemine karşı iş mahkemesine, SUT hükmünün iptalini istiyorsa Danıştaya başvurur. 01.10.2008'den önce iştirakçi olan memurlarda ise bireysel ret işlemine karşı dava da idari yargıda görülür. Danıştayın görevleri için [Danıştay (Yüksek İdare Mahkemesi) ve Görevleri](/danistay-yuksek-idare-mahkemesi-ve-gorevleri) yazısına bakılabilir. ## Kanser İlacı Davasında Yetkili Mahkeme Yetki ölçütü kanunda yazılıdır. İş mahkemelerinde yetkili mahkeme **davalının yerleşim yeri** mahkemesi ile **işin veya işlemin yapıldığı yer** mahkemesidir.[^4] Yetki konusunda şu noktalar öne çıkar: - Kanun davacının yerleşim yerini yetki ölçütü saymaz, iş kazası tazminatı davaları bu kuralın dışındadır. - Kanser ilacı davasında davalı Kurum olduğundan, ret işlemini yapan SGK biriminin bulunduğu yer işlemin yapıldığı yer olarak değerlendirilebilir, dava açılmadan önce ret yazısının hangi birimden geldiğine bakılır. - Kanun yetki sözleşmesini geçersiz sayar. ![İş mahkemelerinde yetkinin davalının yerleşim yeri ve işlemin yapıldığı yere göre belirlenmesini gösteren kart](https://qklwbxigfsmsjgezrppc.supabase.co/storage/v1/object/public/articles/gorseller/kanser-ilaci-davasinda-yetkili-mahkeme.webp "Kanser İlacı Davasında Yetkili Mahkeme") Kanser İlacı Davasında Yetkili Mahkeme ## Yanlış Mahkemede Dava Açmanın Sonucu Yargı yolunun caiz olması dava şartıdır ve mahkeme bunu davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Şart eksikse dava **usulden reddedilir**.[^5] Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin onadığı dosyada Bölge Adliye Mahkemesi, farklı yargı yolunda görülecek davanın adli yargıdaki davanın devamı niteliğinde olmayıp yeni bir dava olduğunu belirtmiş ve davalı Kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmesini yerinde bulmuştur, Daire de bu kararı onamıştır. Süreç böylece baştan başlar. Görev ayrımı dava sürecinin ilk adımıdır ve [SGK Kanser İlacı Davası Nasıl Açılır?](/sgk-kanser-ilaci-davasi-nasil-acilir) rehberinde tamamı anlatılır. Dilekçe örneği için [Kanser İlacı SGK Dava Dilekçesi Örneği](/kanser-ilaci-sgk-dava-dilekcesi-ornegi) kullanılabilir. Davanın süresine etkisi [Kanser İlacı Davası Ne Kadar Sürer?](/kanser-ilaci-davasi-ne-kadar-surer) yazısındadır. "Kanser İlacı Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme" konusunda detaylı bilgi almak için hemen [İletişim](/iletisim) sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz. \[contact\_button\] Davanız yargı yolu gerekçesiyle usulden reddedildiyse, bundan sonra hangi mahkemeye nasıl başvuracağınızı bir avukatla konuşmak için [randevu oluşturabilirsiniz](/online-avukat-randevu). ## Kanser İlacı Davası Görevli Mahkeme Hakkında Sık Sorulan Sorular Kanser ilacı davası görevli mahkeme konusunda en çok merak edilen noktaları bu başlıkta yanıtladık. ### SSK'lı hasta hangi mahkemede dava açar? 4/a sigortalıları iş mahkemesinde dava açar. İş mahkemesi bulunmayan yerde asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla davaya bakar. ### Memur emeklisi hangi mahkemeye başvurur? 01.10.2008'den önce iştirakçi olan ve 5434 sayılı Kanun'a göre aylık alan memur emeklisi idare mahkemesine başvurur. Bu tarihten sonra memur olan hasta ise iş mahkemesinde dava açar. ### Dava hastanın ikametgahında açılabilir mi? İş mahkemelerinde yetki davalının yerleşim yeri ile işin veya işlemin yapıldığı yere göre belirlenir. Kanun davacının yerleşim yerini ölçüt saymaz, iş kazası tazminatı davaları hariçtir. ### Yanlış mahkemede dava açılırsa ne olur? Yargı yolunun caiz olmaması dava şartı eksikliğidir ve dava usulden reddedilir. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi böyle bir ret kararını onamış ve Kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmesini yerinde bulmuştur. --- [^1]: 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.5/1-b. [^2]: 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.2/3. [^3]: Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, E. 2022/14708, K. 2023/365, T. 16.01.2023. [^4]: 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.6/1. [^5]: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.114/1-b ve m.115.