> Kaynak / Yazar: Av. Kazım Ceylan Hukuk Bürosu (İstanbul Barosu, Sicil No: 78121) — https://www.kazimceylan.av.tr/kademeli-emeklilik-gecis-sartlari

# Kademeli Emeklilik Geçiş Şartları

**Kategori:** İşçi - İş Hukuku

### Özet
- **Yasal dayanak 4759 sayılı Kanun'dur:** Kademeli geçiş, 8 Eylül 1999 öncesi sigortalıları kapsar.
- **Prim günü kademeli artar:** 23 Mayıs 2002'deki sigortalılık süresi kısaldıkça istenen prim günü 5975 güne kadar yükselir.
- **Yaş, tamamlama tarihine göre belirlenir:** Kadınlarda en fazla 58, erkeklerde en fazla 60 yaşında sabitlenir.
- **1999 sonrası sigortalılar farklı rejime tabidir:** 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arası girişliler için sabit yaş ve prim şartı uygulanır.
- **Kıdem tazminatı hakkıyla karıştırılmamalıdır:** Kademeli emeklilik, aylık bağlanmasıyla ilgilidir, 15 yıl 3600 gün kuralından farklıdır.


### İçerik
**Kademeli emeklilik geçiş şartları**, 8 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olup 23 Mayıs 2002 tarihine kadar yaşlılık aylığına hak kazanamayan sigortalılar için 4759 sayılı Kanun'la getirilen, sigortalılık süresi ve prim gününe göre kademeli olarak artan yaş tablosunu ifade eder. Bu düzenleme, 23 Mayıs 2002 tarihinde 15 yıl sigortalılık ve 3600 gün primle kadınlarda 50, erkeklerde 55 yaşını dolduran sigortalıları doğrudan emekli ederken, bu tarihte şartları tamamlayamayanlar için farklı bir geçiş takvimi öngörmüştür.[^1] Kademeli sistemde sigortalının ne zaman emekli olabileceği, hem sigortalılığının başladığı tarihe hem de prim gününü tamamladığı tarihe göre değişir. Bu yazı, 4759 sayılı Kanun'un öngördüğü kademeli geçişi ve halihazırda hangi sigortalıları etkilediğini konu alır.

Kademeli emeklilik şartları ve emeklilik başvurusu konusunda avukatlarımızla görüşme yapmak için [Online Avukat Randevu](/online-avukat-randevu) sayfamızdan randevu alabilirsiniz.

## 4759 Sayılı Kanun Hangi Sigortalıları Kapsar?

4759 sayılı Kanun, ilk sigortalılığı 8 Eylül 1999 ve öncesine dayanan ancak 23 Mayıs 2002 tarihinde 15 yıllık sigortalılık süresini, 3600 günlük primini ve kadın için 50, erkek için 55 yaşını birlikte tamamlayamamış sigortalıları kapsar. Bu tarihte anılan üç şartı birlikte sağlayan sigortalı zaten doğrudan emekli olabilmektedir, kademeli tablo yalnızca şartları eksik olanlar için işler. Kanun, bu kişilerin 23 Mayıs 2002 tarihindeki sigortalılık süresini esas alarak tamamlamaları gereken prim gün sayısını kademeli biçimde artırır. Sigortalı işe ne kadar geç başlamışsa, yani sigortalılık süresi ne kadar kısaysa, tamamlanması gereken prim günü de o ölçüde yükselir.

Kademeli emeklilik tablosunda hangi kademede yer aldığınızı öğrenmek için durumunuza özel bir değerlendirme almak isterseniz [Avukata Sor](/avukata-sor) sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.

## Kademeli Prim Günü Tablosu Nasıl İşler?

Kanun, 23 Mayıs 2002 tarihindeki sigortalılık süresini esas alan bir prim günü kademesi öngörür. Aşağıdaki tablo, bu kademenin bazı basamaklarını gösterir.

| 23 Mayıs 2002'deki Sigortalılık Süresi (Kadın) | Sigortalılık Süresi (Erkek) | Gerekli Prim Günü |
| --- | --- | --- |
| 18 yıl - 20 yıl 8 ay 15 gün | 23 yıl - 25 yıl 8 ay 15 gün | 5000 |
| 15 yıl - 16 yıl | 18 yıl 6 ay - 20 yıl | 5150 |
| 12 yıl - 13 yıl | 14 yıl - 15 yıl 6 ay | 5375 |
| 9 yıl - 10 yıl | 9 yıl 6 ay - 11 yıl | 5600 |
| 6 yıl - 7 yıl | 5 yıl - 6 yıl 6 ay | 5825 |
| 4 yıl - 5 yıl | 2 yıl 8 ay 15 gün - 3 yıl 6 ay | 5975 |

Tablodaki ara basamaklar daha küçük dilimlere ayrılmıştır ve sigortalının kesin kademesi, hizmet dökümündeki ilk sigortalılık tarihine göre belirlenir. Gün sayısı şartı, sigortalılık süresi kısaldıkça kademeli olarak yükselir ve en fazla 5975 günde sabitlenir.

## Yaş Kademesi Hangi Tarihe Göre Belirlenir?

Gün sayısı şartını tamamlayan sigortalı, bu şartı hangi tarih aralığında yerine getirdiğine göre farklı bir yaş kademesine tabi olur. Kanun, 23 Mayıs 2002'den sonraki tamamlama tarihini beş ayrı döneme ayırarak her dönem için ayrı bir yaş belirlemiştir.

| Prim Günü Şartının Tamamlandığı Tarih | Kadın Yaşı | Erkek Yaşı |
| --- | --- | --- |
| 24 Mayıs 2002 - 23 Mayıs 2005 | 52 | 56 |
| 24 Mayıs 2005 - 23 Mayıs 2008 | 54 | 57 |
| 24 Mayıs 2008 - 23 Mayıs 2011 | 56 | 58 |
| 24 Mayıs 2011 - 23 Mayıs 2014 | 58 | 59 |
| 24 Mayıs 2014 sonrası | 58 | 60 |

Bu tabloya göre kademeli sistem kadınlarda en fazla 58, erkeklerde en fazla 60 yaşında sabitlenir, bu sınırların ötesinde ayrı bir yükseliş öngörülmemiştir.

## 8 Eylül 1999 Sonrasında Sigortalı Olanlar İçin Durum Farklı mıdır?

Evet. 4759 sayılı Kanun'un kademeli tablosu yalnızca ilk sigortalılığı 8 Eylül 1999 ve öncesine dayanan sigortalıları kapsar. 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında ilk kez sigortalı olanlar için kademeli yaş tablosu değil sabit bir şart uygulanır: kadın için 58, erkek için 60 yaş ile birlikte 7000 gün prim, ya da 25 yıllık sigortalılık süresiyle birlikte 4500 gün prim şartlarından biri.[^2]

1 Mayıs 2008'den sonra ilk defa sigortalı olanlar ise doğrudan 5510 sayılı Kanun'un genel hükümlerine tabidir ve bu grup için 7200 günlük prim şartı esas alınır. Bu üç farklı rejim, aynı yaştaki iki sigortalının farklı tarihlerde emekli olabilmesinin temel sebebidir.

## 1999-2008 Arası Sigortalılar İçin Yeni Bir Kademeli Düzenleme Tartışılıyor mu?

Kamuoyunda son dönemde tartışılan bir başka konu, 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında sigortalı olup EYT kapsamına giremeyen çalışanlar için ayrı ve yeni bir kademeli emeklilik düzenlemesi yapılıp yapılmayacağıdır. Bu, yukarıda anlatılan ve 2002 yılında yürürlüğe girmiş 4759 sayılı Kanun'un kademeli sisteminden farklı, henüz yasalaşmamış bir tartışmadır. Bu yazının hazırlandığı tarih itibarıyla böyle bir düzenleme Türkiye Büyük Millet Meclisi'nden geçmemiş ve Resmi Gazete'de yayımlanmamıştır. Bu nedenle güncel ve bağlayıcı olan sistem, halen bu yazıda anlatılan 4759 sayılı Kanun ile 5510 sayılı Kanun'un birlikte uyguladığı kademeli ve sabit şartlardır.

## Kademeli Emeklilik ile 15 Yıl 3600 Gün Kıdem Tazminatı Hakkı Arasındaki Fark

Kademeli emeklilik geçiş şartları, sigortalıya SGK'dan yaşlılık aylığı bağlanmasıyla ilgilidir ve yukarıda anlatıldığı gibi belirli bir yaşın doldurulmasını gerektirir. Bunun dışında, 8 Eylül 1999 öncesi sigortalı olup 15 yıl sigortalılık ile 3600 gün primini tamamlayan bir işçi, herhangi bir yaş şartı aranmadan yalnızca kıdem tazminatını alarak işyerinden ayrılabilir. Bu, aylık bağlanmasından bağımsız ayrı bir haktır ve emekli aylığı almadan da kullanılabilir. Bu hakkın şartları ve başvuru süreci [15 Yıl 3600 Gün Kıdem Tazminatı Nasıl Alınır?](/15-yil-3600-gun-kidem-tazminati) yazımızda ayrıntılı biçimde anlatılmaktadır.

## Kademeli Şartları Taşıyan Sigortalı Nasıl Başvurur?

Şartları tamamladığını düşünen sigortalı, e-Devlet üzerinden "Emeklilik (Yaşlılık) Talep Belgesi" oluşturarak ya da bağlı bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne dilekçeyle başvurarak süreci başlatabilir. Başvurudan önce hizmet dökümünün, özellikle ilk sigortalılık tarihinin doğru görünüp görünmediğinin kontrol edilmesi önemlidir çünkü kademeli sistemde doğru kademe bu tarihe göre belirlenir. SGK'nın "Ne Zaman Emekli Olurum" uygulaması, sigortalının kendi verileri üzerinden hangi kademede yer aldığını gösterir.[^3] Genel emeklilik şartları ile yaş, prim gün sayısı ve sigortalılık süresinin bir arada nasıl değerlendirildiği hakkında ayrıntılı bilgiye [Yaşlılık Aylığı](/yaslilik-ayligi) yazımızdan, EYT kapsamındaki farklı bir grup için ise [EYT Şartları Nelerdir](/eyt-sartlari-nelerdir) yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Kademeli emeklilik şartları ve emeklilik başvurusu konusunda detaylı bilgi almak için hemen [İletişim](/iletisim) sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.

\[contact\_button\]

## Kademeli Emeklilik Geçiş Şartları Hakkında Sık Sorulan Sorular

Kademeli emeklilik geçiş şartlarına dair en çok merak edilen soruları bu başlıkta yanıtladık.

### **Kademeli emeklilik hangi sigortalıları kapsar?**

4759 sayılı Kanun'un kademeli geçiş tablosu, ilk sigortalılığı 8 Eylül 1999 ve öncesine dayanan ancak 23 Mayıs 2002 tarihinde 15 yıl sigortalılık, 3600 gün prim ve yaş şartlarını birlikte tamamlayamamış sigortalıları kapsar.

### **Kademeli sistemde en fazla kaç gün prim istenir?**

23 Mayıs 2002 tarihindeki sigortalılık süresi ne kadar kısaysa istenen prim günü de o kadar yükselir, ancak bu artış en fazla 5975 günde sabitlenir.

### **Kademeli sistemde emeklilik yaşı en fazla kaça çıkar?**

Kadınlarda kademeli yaş en fazla 58'e, erkeklerde en fazla 60'a kadar çıkar. Bu sınırların üzerinde ayrı bir yükseliş öngörülmemiştir.

### **2000 ile 2008 arası sigortalı olanlar için yeni bir kademeli emeklilik yasası var mı?**

Bu konuda kamuoyunda tartışmalar sürmektedir ancak bu yazının hazırlandığı tarih itibarıyla Meclis'ten geçmiş ve Resmi Gazete'de yayımlanmış bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu grup için halen 5510 sayılı Kanun'un sabit şartları geçerlidir.

### **Kademeli emeklilik ile 15 yıl 3600 gün kıdem tazminatı hakkı aynı şey midir?**

Hayır. Kademeli emeklilik, SGK'dan yaşlılık aylığı bağlanmasıyla ilgilidir ve yaş şartı içerir. 15 yıl 3600 gün kuralı ise yalnızca kıdem tazminatı alarak işten ayrılma hakkı tanır, yaş şartı aranmaz ve aylık bağlanmaz.

---

[^1]: 4759 sayılı Kanun, 23.5.2002 tarihli — 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'ndaki yaşlılık aylığı şartlarına ilişkin kademeli geçiş süreci; Sosyal Güvenlik Kurumu, "4/a Hizmet Akdi ile Çalışanlar" resmi bilgilendirme sayfası.
[^2]: 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, geçici madde 9 — 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arası sigortalılar için öngörülen şartlar.
[^3]: Sosyal Güvenlik Kurumu, "Ne Zaman Emekli Olurum" uygulaması, https://uyg.sgk.gov.tr/nezaman/